راهنمایی کوتاه: تشبیه یعنی دو چیز را شبیه هم بدانیم تا توصیف زیباتر شود.
گامبهگام:
- تشبیه یعنی یک چیز را به چیز دیگر مانند کنیم. مثلاً بگوییم «چشمانش مثل ماه است».
- هر تشبیه چهار بخش دارد: مُشَبَّه (چیزی که تشبیه میشود)، مُشَبَّهٌبه (چیزی که به آن تشبیه میشود)، وجهشبه (ویژگی مشترک) و ادات تشبیه (کلمهای مانند «مثل»، «مانند»).
- در درس دهم، شاعر یا نویسنده از تشبیه برای زیباتر کردن کلام استفاده کرده است. مثلاً «دل مثل آینه»: دل (مشبه)، آینه (مشبهٌبه)، صافی و روشنی (وجه شبه)، «مثل» (ادات تشبیه).
- برای پیدا کردن تشبیه در جمله، دنبال کلمههای تشبیه مثل «چون»، «همچو»، «مانند» بگرد و ببین چه چیزی به چه چیزی تشبیه شده است.
پاسخ نهایی: تشبیه یک آرایه ادبی است که با آن دو چیز را به خاطر یک ویژگی مشترک شبیه میکنیم. مثال: «او چون شیر شجاع است» (او → مشبه، شیر → مشبهٌبه، شجاعت → وجه شبه، چون → ادات تشبیه).
مثال مشابه: در جمله «رنگینکمان مثل پلی از رنگهاست»، «رنگینکمان» مشبه، «پل» مشبهٌبه، «شکل و زیبایی» وجه شبه، و «مثل» ادات تشبیه است.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: تشبیهها گاهی ادات ندارند (مثل «او شیر است») که به آن تشبیه بلیغ میگویند. تمرین کن در متنهای دیگر تشبیه پیدا کنی!