شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 1 - درس یکم: مبانی تحلیل متن | آزمون شماره 25669

اعتمادی نیست بر کار جهان/بلکه بر گردون گردان نیز هم (ناپایداری دنیا)

مدد از خاطر رندان طلب ای دل ورنه/کار صعب است مبادا که خطایی بکنیم (نیاز به پیر و راهنما)

غم دل چند توان خورد که ایام نماند/گو نه دل باش و نه ایام چه خواهد بودن (حسرت بر گذر زمان)

یاران همنشین همه از هم جدا شدند/ماییم و آستانۀ دولت پناه تو (طلب همنشینی)

یکی ضعیف بود که هر به دو شب افطار کردی و دیگر قوی که روزی سه بار خوردی. هردو را به خانه ای کردند و در به گل برآوردند. قوی را دیدند مرده و ضعیف جان به دربرده. (حذف فعل - تضاد)

روی از توقع او درهم کشید و تعرّض سوال از اهل ادب در نظرش قبیح (زشت و ناپسند) آمد. آورده اند که اندکی در وظیفة او زیادت کرد و بسیاری از ارادت کم. (واج آرایی- کنایه)

ای پسر! خیال محال از سر به در کن و پای قناعت در دامن سلامت کش که بزرگان گفته‌اند: دولت نه به کوشیدن است، چاره کم جوشیدن است. (جناس- استفاده از جملات کوتاه)

بازرگانی که با وجود نعمت و مکنت، غلامان و کنیزان دارد دلاویز و شاگردان چابک. هر روز به شهری و هر شب به مقامی و هر دم به تفرجگاهی. (مجاز- تشبیه)

به صدق کوش که خورشید زاید از نفست / که از دروغ سیه‌روی گشت صبح نخست

شیر در بادیة عشق تو روباه شود / آه از این راه که در وی خطری نیست که نیست

هر باد که از سوی بخارا به من آید / با بوی گل و مشک و نسیم سمن آید

من همان‌دم که وضو ساختم از چشمة عشق / چار تکبیر زدم یک‌سره بر هرچه که هست