شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 1 - درس یکم: مبانی تحلیل متن | آزمون شماره 23929

من که در آتش سودای تو آهی نزنم/ کی توان گفت که بر داغ، دلم صابر نیست (تشبیه-تلمیح)

تا چه بازی رخ نماید؟ بیدقی خواهیم راند/ عرصه شطرنج رندان را مجال شاه نیست (تناسب-جناس)

از چشم خود بپرس که ما را که میکشد؟/ جانا گناه طالع و جرم ستاره نیست (تشخیص-تضاد)

تا دم از شام سر زلف تو هر جا نزند/ با صبا گفت و شنیدم سحری نیست که نیست (تشبیه-تشخیص)

حریص را نکند نعمت دو عالم سیر/ همیشه آتش سوزنده اشتها دارد (تشخیص-تلمیح)

شب ظلمت و بیابان به کجا توان رسیدن/ مگر آنکه شمع رویت به رهم چراغ دارد (تشبیه-تناسب)

سزدم چو ابر بهمن که برین چمن بگریم/ طربآشیان بلبل بنگر که زاغ دارد (تناسب-تشخیص)

سر ما فرو نیاید به کمان ابروی کس/ که درون گوشهگیران ز جهان فراغ دارد (مجاز-کنایه)

در این شعر؛ دو بار، از دو نشانه برای یک متمم استفاده شده است.

از نوع قرار گرفتن قافیه‌ها مشخص می‌شود که قالب شعر مثنوی است.

توصیفات، ساده و تشبیهات اغلب حسی هستند.

فکر و کلام ساده است و روح خوش‌باشی بر شعر غلبه دارد.

دروغ گفتن به ضربت لازم ماند که اگر نيز جراحت درست شود، نشان بماند. (ماندگاری اثر جراحت)

هر که در پيش سخن خردمندان افتد تا ماية فضلش بدانند مایة جهلش بشناسند. (وجوب خاموشی و به‌جا سخن گفتن نزد دانایان)

به گرسنگی مردن بِه که حاجت پیش کسی بردن. (ترغیب به گرسنگی کشیدن)

برادر که در بند خویش است،‌ نه برادر نه خویش است. (لزوم کمک به زندانیان)