شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 2 - درس دهم : سبک شناسی قرن های 10 و 11 (سبک هندی) | آزمون شماره 16435

از ابر نوبهار چو باران فرو چکید / چندین هزار لاله ز خارا برون دمید

از تهیدستی است در مغز چنار این پیچ و تاب / چشم ظاهربین ز بی‌دردی کند جوهر حساب 

با دو رویان، یک جهت یک‌رنگ نتواند شدن / پیش عارف خار از گل‌های رعنا بهتر است

درد و داغ عشق دارد از بهشتم بی‌نیاز / در دل دوزخ سر از کوثر برون آورده‌ام

کم شدن واژه‌های اصیل فارسی و جایگزین شدن لغات عربی

ورود واژگان مربوط به مذاهب مختلف در شعر و ادب

بازگردانی و بازنویسی آثار شعری از مصنوع به ساده

تسلّط قالب غزل به جای انواع قالب‌های شعری

در این دوره، حکومت صفوی به شعر مدحی و درباری و عاشقانه بهایی نمی‌داد و با آموزه‌های سنّتی عرفانی هم در تضاد بود.

می‌توان گفت در زبان شعر سبک هندی خبری از مختصات زبان قدیم خصوصاً سبک خراسانی نیست.

کاهش کاربرد لغات عربی و رواج لغات ترکی، از ویژگی‌های زبانی شعر سبک هندی است.

«شرفنامه بدلیسی» و «عیار دانش» از نمونه‌های نثر مصنوع سبک هندی هستند.

مرهم داغ من تشنه‌جگر زخم بود/ بخیه زخم من بی‌سر و سامان داغ است

گر دهی تاج و گر تیغ زنی بر گردن/ سر سر توست که در قید گریبان من است

نزاکت آشنای دل ندارد چاره از حیرت/ مگر آیینه دریابد زبان همدم شبنم

مانع عمر سبک‌سیر نگردد پیری/ سیل را سایه پل باز ندارد ز شتاب

استفاده از ردیف‌های طولانی و خوش‌آهنگ، در شعر این دوره رایج است.

 قالب مسلط در این دوره، به ظاهر غزل است؛ اما غزلی که گاهی به چهل بیت هم می‌رسد و تکرار قافیه در آن امری طبیعی است.

تلمیح در مضمون‌سازی نقش فعالی دارد. حسن تعلیل، حس‌آمیزی، تمثیل و اسلوب معادله نیز از دیگر آرایه‌های پرکاربرد این سبک‌اند.

به‌دلیل توجه بیشتر شاعران کوچه و بازار به آرایه‌های ادبی، بدیع و بیان به صورت اغراق‌آمیز و فراوان استفاده شده است.