شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 1 - درس یکم: مبانی تحلیل متن

شعر زیر در چه قالبی سروده شده است؟

«به وقت گل شدم از توبۀ شراب خجل/که کس مباد ز کردار نا‌صواب خجل

صلاح ما همه دام رهست و من‌ زین بخت/نیم ز شاهد و ساقی به هیچ باب خجل

بود که یار نرنجد ز ما به خلق کریم/که از سؤال ملولیم و از جواب خجل»

قطعه

غزل

قصیده

مثنوی

با توجه به تحلیل شعر، کدام گزینه در مورد شعر زیر نادرست است؟

«کنون تا چه داری بیار از خرد / که گوش نیوشنده زو برخورد

خرد بهتر از هر چه ایزد بداد / ستایش خرد را به از راه داد

خرد رهنمای و خرد دل‌گشای / خرد دست گیرد به هر دو سرای

ازو شادمانی و زویت غمی است / و زویت فزونی و زویت کمی است

کسی کاو خرد را ندارد ز پیش / دلش گردد از کرده خویش ریش

هشیوار دیوانه خواند ورا / همان خویش بیگانه داند ورا»

ستایش خرد در ابیات، مشهود است.

وجود واژگان کهن و کاربردهای تاریخی

روان بودن و سادگی زبان شعر و به‌کاربردن ضمیر شخصی برای غیر انسان

وجود آرایه تضاد و نبودن آرایه کنایه

در کدام عبارت، «را» در معنی «برای» به کار نرفته است؟

[خردمند] هرکار که مانند آن بر خویشتن نپسندد در حقّ دیگران روا ندارد، که لاشک هر کرداری را پاداشی است و چون مهلت برسید و وقت فراز آمد، هر آینه دیدنی باشد.

گفت: تو را غمناک می‌بینم. گفت: چگونه غمناک نباشم، که مادت معیشت من آن بود که هر روز یگان دوگان ماهی می‌گرفتمی.

من غرض خویش تا این غایت بر تو پوشیده داشتم و عاقل را اشارتی کفایت باشد.

بباید دانست که ایزد تعالی هرکار را سببی نهاده است و هر سبب را علتی.

ویژگی‌های مقابل کدام قلمرو یا سطح، در مقابل آن کاملاً درست است؟

سطح آوایی قلمرو ادبی = وزن، ردیف، سجع، ایهام، جناس

بدین معنوی = تضاد، ایهام، مجاز، طبیعت‌گرایی، مراعات نظیر

سطح واژگانی = ساده، مشتق، ترادف، تضاد، تضمّن

قلمرو فکری = عرفانی، خوش‌بینی، تناسب، خردگرا، واجآرایی

آرایهٔ تناسب و تضاد در همهٔ ابیات وجود دارد، به‌جز:

چشم مستت کو طبیب درد بی‌درمان ماست / گو نگاهی کن که در هر گوشه بیماران بس‌اند

فصل نوروز چو در برگ سمن می‌نگرم / بی‌گل روی تو خارم ز بصر می‌روید

ز آه و اشک میگونم شبی تا روز در مجلس / سماع ارغنونی و شراب ارغوانی بود