شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 3 - درس 1: تاریخ ادبیات قرن‌های دوازدهم و سیزدهم (دوره‌ی بازگشت و بیداری) | آزمون شماره 81

وان که محتاج خلق شد، خوار است/ گرچه در علم، بوعلیسیناست (ابن يمين) 

ريشه‌ی نخل کهنسال از جوان افزون تر است/ بیشتر دلبستگی باشد به دنیا پیر را (وحشی بافقی)

تا مگر به دست آرم دامن وصالش را/ میدوم به پای سر در قفای آزادی (فرخی یزدی) 

ما ز آغاز و ز انجام جهان بیخبریم/ اول و آخر این کهنه کتاب افتاده است (کلیم کاشانی)

 ادامه دادن سبک و شیوۀ ادبی پیشینیان

رهایی بخشیدن شعر فارسی از تباهی و انحطاط اواخر دورۀ صفوی و دوره‌های بعد از آن

دعوت از ادیبان و فرهنگیان آشنا به شعر و ادب فارسی 

نظارت دربار بر شیوۂ سرایش اشعار و گسترش شعر مدحی

تنها اثر قابل توجه این دوره در زمینۀ تحقیقات تاریخی و ادبی، کتاب «تاریخ بیداری ایرانیان» تأليف ناظم الاسلام کرمانی است.

میرزا حسن خان بدیع از رمان‌نویسان زمان مشروطه است. رمان «شمس الدين و قمر» از آثار اوست.

قائم مقام احیاکنندۀ نثر فارسی است و منشآت مهم‌ترین اثر اوست.

كتاب «سرگذشت حاجی بابای اصفهانی» نوشتۀ میرزا حبیب اصفهانی از مهم‌ترین آثار داستانی عصر مشروطه است.

ملک‌الشعرا بهار، میرزایوسف‌خان اعتصامی آشتیانی، دهخدا، ادیب‌الممالک فراهانی

ملک‌الشعرا بهار، ادیب‌الممالک فراهانی، دهخدا، ملک‌الشعرا بهار 

میرزایوسف‌خان اعتصامی آشتیانی، ملک‌الشعرا بهار، دهخدا، ملک‌الشعرا بهار

میرزایوسف‌خان اعتصامی آشتیانی، ملک‌الشعرا بهار، میرزا جهانگیرخان، ادیب‌الممالک فراهانی 

در عصر مشروطه بیشترین رویکرد نویسندگان به رمان‌های تاریخی بود.

از میان رمان‌نویسان این دوره می‌توان به محمدباقرمیرزا خسروی و میرزاآقا تبریزی اشاره کرد. 

 ترجمۀ آثار اروپایی در ایران با تأسیس چاپ‌خانه در زمان فتحعلی‌شاه آغاز شد.

تحقیقات ادبی و تاریخی در محدودۀ تاریخی مشروطه به علت اشتغال اهل قلم به روزنامه‌نویسی و موضوعات دیگر، جاذبه‌ای نداشت