شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 1 - درس یکم: مبانی تحلیل متن

قالب بیت زیر کدام است؟

تا توانی درون کس مخراش/کاندر این راه خارها باشد

کار درویش مستمند برآر/ که تو را نیز کارها باشد

رباعی

قطعه

مثنوی

دوبیتی

با توجه به ابیات زیر، ویژگی کدام قلمرو به‌درستی بیان شده است؟

«هر که او در عشق چون آتش نشد / عیش او در عشق، هرگز خوش نشد

گرم باید مرد عاشق در هلاک / محو باید گشت در معشوق، پاک

در ره معشوق خود شو بی‌نشان / تا همه معشوق باشی جاودان»

«عیش و عشق» جناس دارند. (قلمرو ادبی)

واژه «پاک» به معنای تمیز است (قلمرو زبانی)

«تلمیح» در ابیات وجود دارد. (قلمرو ادبی)

در راه عشق و رسیدن به معشوق باید از خود بگذری و فنا شوی. (قلمرو فکری)

تحلیل فکری کدام بیت در برابر آن نادرست آمده است؟

آهن سرد چون کوبم که دم آتشی ام/ نکند هیچ اثر در دل چون آهن او (بی تأثیر بودن سخن)

بخت حافظ گر از این‌گونه مدد خواهد کرد / زلف معشوقه به‌دست دگران خواهد بود (شکایت از بخت بد)

آن که پیشش بنهد تاج تکبّر خورشید/ کبریایی است که در حشمت درویشان است (توجه به انسان های فقیر و نیازمند)

دلم امید فراوان به وصل روی تو داشت/ ولی اجل به ره عمر، رهزن امل است (ناکافی بودن عمر برای رسیدن به آرزوها)

عبارت زیر با کدام بیت قرابت معنایی دارد؟

«وقتی در بیابانی راه گم کرده بودم و از زاد با من چیزی نبود. ناگاه کیسه‌ای یافتم پر مروارید. هرگز آن ذوق و شادی فراموش نکنم که پنداشتم گندم بریان است و باز آن تلخی که ندانستم که مروارید است.»

نماند جانور از وحش و طیر و ماهی و مور / که بر فلک نشد از بی‌مرادی افغانش

مرد بی‌توشه کاوفتاد از پای / بر کمربند او چه زر چه خزف (خرمهره)

هم رقعه دوختن به و الزام کنج صبر / کز بهر جامه رقعه بر خواجگان نبشت

ز دیگ‌دان لئیمان چو دود بگریزند / نه دست کفچه کنند از برای کاسهٔ آش

پیام محور بیت زیر چیست؟

«قطره‌ی آبی که دارد در نظر گوهر شدن / از کنار ابر تا دریا تنزّل بایدش»

قانع شدن

خواستن توانستن است

سیر تدریجی

تواضع و فروتنی