شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 1 - درس یکم: مبانی تحلیل متن | آزمون شماره 24361

واژه «ادبیات» در زبان فارسی از عصر مشروطه (1285 ه_ . ش) کاربرد زیادی پیدا کرد.

زبان پهلوی در دوره اشکانیان رایج بود و تا اوایل دوره ساسانی نیز آثاری به این زبان تألیف شده است. این زبان در شمال و شمال شرقی ایران متداول بوده است.

«کلیله و دمنه» و «هزار و یک شب» نمونه‌هایی از ترجمه زبان پهلوی هستند که با تغییرات فراوان به دست ما رسیده‌اند.

هر چیزی که ذهن ما را به پویایی درآورد، متن است.

پای ‌داری چون کنی خود را تو لنگ؟ / دست ‌داری چون کنی پنهان تو چنگ؟

هست گردون هم‌چو طشت سرنگون / وز شفق این طشت هر شب غرق خون

این بگفت آن ماه و دست از جان فشاند / نیم‌جانی داشت بر جانان فشاند

آن صنم را دیدمی در دست و مست / شیخ شد یک‌بارگی آن‌جا ز دست

کی شود طبع هوسناکان ز پیری تنگدل؟ / ماه عید طفل‌طبعان است ابروی سفید (کاربرد اسلوب معادله و کنایه)

چشم ما را پرده غفلت شد ابروی سفید / باز ناورد از ختا این نافه را موی سفید (کاربرد «را» در معنای حرف اضافه)

از جوانان نیست کم چون زنده‌دل افتاد پیر / صبح می‌روبد ز دل‌ها غم به گیسوی سفید (استفاده از طبیعت برای توصیف)

دیگران را گر ز پیری صبح آگاهی دمید / شد دل ما شیرمست غفلت از موی سفید (ناآگاهی در پیری)

حکایتی ز دهانت به گوش جان من آمد / دگر نصیحت مردم حکایت است به گوشم

مرا هوشی نماند از عشق و گوشی / که پند هوشمندان کار بندم

کلید گنج سعادت نصیحت سعدی است / اگر قبول کنی گوی بردی از میدان

اگر مراد نصیحت‌کنان ما این است / که ترک دوست بگویم تصوری است محال