شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 1 - درس یکم: مبانی تحلیل متن | آزمون شماره 24137

پیر میخانه چه خوش گفت به دردیکش خویش/ که مگو حال دل سوخته با خامی چند

در کارخانه‌ای که ره عقل و فضل نیست/ فهم ضعیف رای فضولی چرا کند

آنجا که معجزه است ره عقل و فهم نیست/ از عقل فهم شعبده حقهباز کن

کس چون غم زلیخا یوسف ندیده داند؟/ دست بریده حالش دست بریده داند

شعر واقع‌گراست و توصیفات عمدتاً طبیعی، ساده، محسوس و عینی است.

در توصیف پدیده‌ها بیش‌تر از تشبیه حسی بهره گرفته شده است و استفاده از آرایه‌های ادبی، طبیعی و در حد اعتدال است.

استفاده از ویژگی ادبی دو حرف اضافه برای یک متمم در بیت دوم دیده می‌شود.

علاوه بر آرایه تشبیه، آرایه‌های تشخیص، تلمیح و جناس نیز در شعر وجود دارد.

چنان شد ز گرد سپاه آفتاب/ که آتش برآمد ز دریای آب

کزین کینه تا زنده ماند یکی/ نیاسود خواهد سپاه اندکی

سپاه آفرین خواند بر پهلوان/ بر آن نامبردار پور جوان

سروها گِرد سرخ گل گویی/ گرد سلطان سِتاده اند سپاه

مده اندیشه را زین پیش‌تر راه / که یا کوه آیدت در پیش یا چاه

ای تو را خانه‌های آبادان / خانة دینت سخت ویران است

نبات روح را آب از جگر داد / چراغ عقل را پیه از بصر داد[پیه: چربی، روغن ]

چو گل صدپاره کن خود را در این باغ / که نتوان تندرست آمد بدین داغ