شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 1 - درس یکم: مبانی تحلیل متن | آزمون شماره 31347

من که در آتش سودای تو آهی نزنم/ کی توان گفت که بر داغ، دلم صابر نیست (تشبیه-تلمیح)

تا چه بازی رخ نماید؟ بیدقی خواهیم راند/ عرصه شطرنج رندان را مجال شاه نیست (تناسب-جناس)

از چشم خود بپرس که ما را که میکشد؟/ جانا گناه طالع و جرم ستاره نیست (تشخیص-تضاد)

تا دم از شام سر زلف تو هر جا نزند/ با صبا گفت و شنیدم سحری نیست که نیست (تشبیه-تشخیص)

در شهری که موش آن صد من آهن بتواند خورد، آخر باز، کودکی را هم بر‌تواند داشت. (کاربرد دستور تاریخی)

آن را که گوش ارادت گران‌[سنگین] آفریده‌اند چون کند که بشنود و آن را که کمند سعادت کشان می‌برد چه کند که نرود؟ (تأکید بر قضا و قدر)

هر که در خدمت پادشاه یک‌دل باشد او را دوستان و دشمنان پادشاه خصم گردند؛ دوستان از روی حسد در جاه و دشمنان از وجه اخلاص. (حذف دو فعل به قرینه)

از مبالغتی در تفتیش کار من چاره نیست که آتش از ضمیر چوب و دل سنگ بی جدّ تمام و جهد بلیغ، بیرون نتوان آورد. (کاربرد اضافه تشبیهی)

چون شیخ ما به نیشابور بود، بازرگانی شیخ را عود آورد و شیخ می‌گفت: «تا همسایگان ما را از بوی این نصیبی بود.». (کاربرد «را» به ‌عنوان نشانه مفعول)

شیخ بفرمود تا دو برّه فربه، یکسان بیاوردند چنان که از هم فرق نتوانستی کرد و هر دو به یک شکل بیاراستند. (کاربرد شکل تاریخی فعل)

شب ها در این تضرّع و زاری می نمودم تا یک شب رسول را به خواب دیدم، انگشتری در انگشت راست، نگینی پیروزه در وی. (حذف افعال)

چون آتش بگرفت هر که از بومان بیرون آید، بسوزد و هر که در غار بماند از دود بمیرد. (کاربرد «بسوزد» در معنای «می‌سوزد»)

متن، ساده است و واژۀ دشواری در آن به چشم نمی خورد.

آرایه های تشخیص و تشبیه در متن به کاررفته است.

مفهوم کلی متن، سرزنش گوشه نشینی است.

بین واژه های «سلامت و ملامت » جناس به کاررفته است.