شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 1 - درس یکم: مبانی تحلیل متن | آزمون شماره 23057

چو آدمی به یکی مار شد برون ز بهشت / میان کژدم و ماران تو را امان ز کجا؟

رفت دی ‌رو ترش، کشته شد آن عیش کش/ عمر تو بادا دراز ای سمن تیزپا

که جان خود چه باشد برِ عاشقان؟ / جهان خود چه باشد برِ اولیا

سر مکش اندر گلیم و رو مپوش / که جهان جسمی است سرگردان، تو هوش

نور گیتی‌‌فروز چشمه هور (خورشید) / زشت باشد به چشم موشک کور (اهمیّت نوع نگاه)

چو یک‌بار گفتی مگو باز پس / که حلوا چو یک‌بار خوردند بس (نکوهش تکرار سخن)

نیاید نکوکار از بَدرگان / محال است دوزندگی از سگان (بی‌اثر بودن تربیت)

نپندارم ار بنده دم درکشد / خدایش به روزی قلم درکشد (نپذیرفتن منّت دیگران)

قالب شعر، قطعه است و لحن آن تعلیمی.

سه تشبیه در این شعر، یافت می‌شود.

کاربرد تاریخی دستور در ابیات یافت می‌شود.

در ابیات بالا فقط قافیه‌های یک بیت، جناس دارند.

شعر واقع‌گراست و توصیفات عمدتاً طبیعی، ساده، محسوس و عینی است.

در توصیف پدیده‌ها بیش‌تر از تشبیه حسی بهره گرفته شده است و استفاده از آرایه‌های ادبی، طبیعی و در حد اعتدال است.

استفاده از ویژگی ادبی دو حرف اضافه برای یک متمم در بیت دوم دیده می‌شود.

علاوه بر آرایه تشبیه، آرایه‌های تشخیص، تلمیح و جناس نیز در شعر وجود دارد.