شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 3 - درس 8: اختیارات شاعری 2 (وزنی)

در کدام بیت با افزودن یک هجا به پایان مصراع‌ها وزن همسان دولختی به دست می‌آید؟

چو سایه چند به هر خاک جبهه سودن‌ها / که زنگ بخت نگردد کم از زدودن‌ها

گر شود از خواب من خیال تو محبوس / حسرت بالین من برد پر طاووس

تا مه نو بر فلک بال‌گشا می‌رود / در نظرم رخش عمر نعل‌‌نما می‌ رود

تا دل من دل به قناعت نهاد / ملک جهان را به جهان بازداد

چنانچه ابیات زیر را به‌ترتیب «قلب، ابدال، بلند بودن هجای پایانی» مرتب کنیم، کدام گزینه صحیح خواهد بود؟

الف) با لب او چه خوش بود گفت و شنید و ماجرا / خاصه که در گشاید و گوید خواجه اندر آ

ب) چونک سپید است و سیه روز و شب عمر همه / عمر دگر جو که بود ساده چو نور صمدی

ج) در تک این بحر چه خوش گوهری / که مثل موجم و قراریم نیست

ب، ج، الف

الف، ج، ب

ج، ب، الف

ج، الف، ب

در کدام مصراع، اختیار وزنی «قلب» به کار رفته است؟

شهری دل در آستین، بر درش آستان‌نشین

صبر کن ای دل که صبر سیرت اهل صفاست

با رخ تو خاک بود صورت مردی و زنی

گرفت در جان ما نوبت دیدار خاست

کدام بیت از نظر اختیار وزنی با دیگری متفاوت است؟

ای که سر تا پایت از گل خرمن است / رحمتی کن بر گدای خرمنت

به گردابی چو می‌افتادم از غم / به تدبیرش امید ساحلی بود

هر که صید او شود با دیگری کارش نباشد / و آن که داغ او گرفت از بندگی عارش نباشد

ز من بنیوش و دل در شاهدی بند / که حسنش بسته زیور نباشد

کدام گزینه با توجّه به بیت زیر، تماماً درست است؟

«هر که را نیست نمک، گرچه نماید خدمت / خدمت او به حقیقت همه زرقست و ریا»

هجاهای بیت به دو شکل قابل دسته‌بندی است، ولی وزن همسان ارجح است.

وزن بیت، ناهمسان و هر مصراع متشکّل از چهار رکن است.

در بیت سه اختیار وزنی و دو اختیار زبانی محسوس است.

وزن بیت، همسان و دارای اختیار وزنی ابدال است.

شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 3 - درس 8: اختیارات شاعری 2 (وزنی) | آزمون شماره 11674