شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 3 - درس 4: سبک‌شناسی قرن‌های دوازدهم و سیزدهم (دوره‌ی بازگشت و بیداری) | آزمون شماره 8115

انعکاس خواست‌ها و علایق تودۀ مردم، مربوط به بحث توجه به مردم است. 

ضرورت‌های اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی موجب توجه به دانش‌ها و فنون جديد شد. 

در این دوره شاهد رونق مضامین سیاسی، اجتماعی و وطنی هستیم و غزل‌گویی و عارفه‌سرایی کارکرد خود را از دست داد.

مفهوم آزادی در این دوره مترادف با دموکراسی غربی و بنیادی‌ترین تفکر و خواست مشروطه‌خواهان شد.

در صف حزب فقيران اغنیا کردند جای/ این دو صف را کاملاً از هم جدا باید نمود

از هر کرانه تیر دعا کرده‌ام روان/ باشد کز آن میانه یکی کارگر شود

از حقوق پایمال خویشتن کن پرسشی/ چند می‌ترسی ز هر خان و جناب ای رنجبر!

شراب او ز خون مرد رنجبر/ وز استخوان کارگر غذای او

آزادی و راحت شدن رنجبران است / مقصود من اندر همه دنیا و دگر هیچ

مادر باید که پرورد پسر خویش / قانون باید که ملک یابد زیور

ای خطّه ایران مهین ای وطن من / ای گشته به مهر تو عجین جان و تن من

فرمانبر و فرماندهی قانون شادی و اندُهی / هم پادشاهی هم رهی بحری، بلی، لیکن تهی