شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 1 - درس دوازدهم: جناس و انواع آن

کدام بیت جناس تام دارد؟

پسر را نشاندند پیران ده / که مهرت بر او نیست مهرش بده

ای گدایان خرابات خدا یار شماست / چشم انعام مدارید ز انعامی چند

نالم ز دل چو نای من اندر حصار نای / پستی گرفت همت من زین بلند جای

هیچ یادم نرود این معنی / که مرا مادر من نادان زاد

از میان ابیات زیر، چند بیت بیش از یک نوع جناس دارند؟ (هر یک از انواع جناس ناهمسان را جداگانه به حساب می‌آوریم.)

الف) مجلسی آراست مانند بهشت / و اندر او ترتیب و قانونی بهشت

ب) شادی و شاهی تو داری شاد باش و شاه باش/ جامه‌ی شادی تو پوش و نامه‌ی شاهی تو خوان

پ) راست شد دل با رضای یار و رست از هجر و وصل / آری آری راستی و رستگاری گفته‌اند

ت) آب کف بر روی ازین غم می‌زند، لیکن چه سود؟ / کف زدن بر سر کنون کاندر کفش باد هواست

ث) یک خوشه فلک به توشه دادش/ وان نیز ز خرمن عطایت

ج) هر کجا در باب فضلت عقل فصلی خوانده است / انس و جان گویای آمنّا و صدّقنا شده

چ) گوهر مخزن اسرار همان است که بود / حقّه مهر بدان مهر و نشان است که بود

سه

دو

چهار

پنج

در همه‌ی ابیات به‌استثنای بیت .......... جناس تام وجود دارد.

بر طرف رود چون بوزد باد بر درخت / آید به گوش ناله‌ی نای و صفیر رود

پیش مردانِ دین چه لاف زنند / که عیال یتیم و بیوه زنند

سه پر و دو پیکان بدو در نشان / نمودم تو را از گزندش نشان

هر نفس آواز عشق می‌رسد از چپ و راست / ما به فلک می‌رویم عزم تماشا که راست

در همه‌ی بیت‌ها واژه‌هایی دیده می‌شود که آرایه‌ی جناس تام را پدید آورده‌اند، مگر بیت گزینه‌ی .......... .

نه عجب که قلب دشمن شکنی به روز هیجا / تو که قلب دوستان را به مفارقت شکستی

و آن‌که گیسوی تو را رسم تطاول آموخت / هم تواند کرمش دادِ منِ مسکین داد

ای گدایان خرابات، خدا یار شماست / چشم اِنعام ندارید ز اَنعامی چند

خرامان بشد سوی آب روان / چو جان رفته بازیابد روان

در میان ابیات زیر، به‌ترتیب چند بیت دارای آرایه‌های «موازنه، ترصیع، جناس» است؟

الف) بوستانی است صدر تو ز نعیم / و آسمانی است قدر تو ز جلال

ب) نظر تا کنی، عرض نقل است و می / نفس تا کشی، حرف چنگ است و نی

ج) برگ بی‌برگی بود ما را نوال / مرگ بی‌مرگی بود ما را حلال

د) کشیدم قلم بر سر نام خویش / نهادم قدم بر سر کام خویش

هـ) چه کند بنده که گردن ننهد فرمان را؟ / چه کند گوی که عاجز نشود چوگان را

دو - سه - چهار

چهار - یک - پنج

سه - دو - چهار

سه - دو - سه

شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 1 - درس دوازدهم: جناس و انواع آن | آزمون شماره 20644