شرکت در آزمون آنلاین فارسی هشتم - درس هشتم : آزادگی

در همۀ گزینهها هر دو آرایۀ نوشتهشده بهکار رفته است، بهجز ......... .

خشک گردید هم از دود دل و دیده، دوات خامه با سوز رقم کرد به دفتر، تشنه (مبالغه ـ واجآرایی)

باد خشم و باد شهوت، باد آز بُرد او را که نبود اهل نماز (تشبیه ـ تکرار)

با لب خشک و دل سوخته و دیدة تر غرقة بحر بلا بود در آن بر تشنه (تناسب ـ جناس)

حدّ من نیست ثنایت گفتن گوهر شکر عطایت سفتن (کنایه ـ تشخیص)

کدام‌یک از ابیات زیر با بیت «حدّ من نیست ثنایت گفتن گوهر شکر عطایت سفتن» ارتباط معنایی ندارد؟

فضـل خـدای را که تواند شمار کرد یـا کیـسـت آن‌که شکر یکی از هزار کرد

شکر احسان تو از بنده فرامش نشود سمع فضل تو چراغیست که خامش نشود

گـر بـر تـن من زبان شود هر مویی یـک شــکـر تـو از هـزار نـتـوانـم کـرد

که شرح شکر تُرا اندر آن بیان سازد اگـرچـه شـرح ثـنـایت نـگـنجدی به بیان

پیام کلی شعر جامی که با بیت زیر آغاز می‌شود، در کدام گزینه دیده می‌شود؟

«خارکش پیری با دلق درشت / پشته‌ای خار همی بُرد به پشت»

گفت من تیغ از پی حق می‌زنم / بنده حقم نه مأمور تنم

خطرهاست در کار شاهان بسی / که با شاه، خویشی ندارد کسی

دلِ آزاد من و گرد تعلق، هیهات / بارها سیل تهی‌دست از این خانه گذشت (هیهات: به دور است)

به نام نیکو گر بمیرم رواست / مرا نام باید که تن مرگ راست

کدام گزینه با مفهوم بیت «حد من نیست ثنایت گفتن / گوهر شکر عطایت سفتن» تناسب کم‌تری دارد؟

غیر از ثنای تو نبود شغل دیگرم / کاری نباشدم به جهان جز دعای تو

عاجزیم از شکر نعمت‌های /عجز ما بین بگذر از کفرمان ما

لب‌گشا خود به ثنا، ورنه سخن‌پردازان / نتوانند زبان را به ثنا بگشایند

از دست و زبان که برآید / کز عهده شکرش به درآید

ابیات کدام گزینه با داستان «آزادگی» کتاب درسی قرابت معنایی دارد؟

«خارکش پیری با دلقِ درشت، لنگ‌لنگان قدمی برمی‌داشت و هر قدم دانهٔ شکری می‌کاشت که نوجوانی به جوانی مغرور گفت: کای پیر خرف‌گشته خموش، عمر در خارکشی باخته‌ای، دولتت چیست؟ عزیزیت کدام؟ پیر گفتا: که چه عزّت زین به که نی‌ام بر درِ تو بالین‌نه! داد با این همه افتادگی‌ام، عزّ آزادی و آزادگی‌ام ...»

چو ما بستیم دیو آز را دست / چه غم گر دیو گردون دست ما بست

چو شد هر گنج را ماری نگه‌دار / نه این گنجینه می‌خواهم، نه آن مار

آنان‌که در بهار به صحرا نمی‌روند / بوی خوش ربیع بر ایشان محرّمست

وان سنگ‌دل که دیده بدوزد ز روی خوب / پندش مده که جهل در او نیک محکمست

شبان آهسته می‌نالم مگر دردم نهان ماند / به گوش هر که در عالم رسید آواز پنهانم

دمی با دوست در خلوت به از صد سال در عشرت / من آزادی نمی‌خواهم که با یوسف به زندانم

پیرمردی خارکش می‌راند خر / خار وی بفتاد وی خارید سر

گر مرا یاری کنی چه بود از آن؟ / من کنم سود و تو را نبود زیان