شرکت در آزمون آنلاین علوم و فنون ادبی 1 - درس نهم: موازنه و ترصیع | آزمون شماره 24847

موازنه، تقابل سجع‌های متوازن یا متوازی در دو یا چند جمله است.

تقابل سجع‌ها، افزایشدهندۀ موسیقی لفظی شعر است.

آرایۀ موازنه در نثر به کار نمی‌رود.

ترصیع، موازنه‌ای است که، همۀ سجع‌های آن متوازی باشد.

پرواز به آنجا که نشاط است و امید است/ پرواز به آنجا که سرود است و سرور است

نظر تا کنی عرض نقل است و می/ نفس تا کشی حرف چنگ است و نی 

شکّرشکن است یا سخنگوی من است/ عنبرذقن است یا سمنبوی من است

چرا ننهم نهم دل بر خیالت/ چرا ندهم دهم جان در وصالت 

صبحوارم کافتابی در نهان آورده‌ام/ آفتابم کز دم عیسی نشان آورده‌ام

چون قلم اندر نوشتن می‌شتافت/ چون به عشق آمد قلم بر خود شکافت 

این زمین پاک است و آن شوره است و بد/ این فرشته پاک و آن دیو است و دد 

خستۀ عشقم و در دل غم عشق/ عاشق یارم و بر کف می ناب

سرمست عشق سرکشی خاکستری در آتشی / در ششدر عذراوشی صد فصل عذرا ریخته (نغمه حروف)

پدر با پسر یکدگر را کنار / گرفتند و کرده غم از دل کنار (جان‌بخشی)

جام جهان‌نماست ضمیر منیر دوست / اظهار احتیاج خود آن‌جا چه حاجت است (تشبیه)

مددی گر به چراغی نکند آتش طور / چاره تیره‌شب وادی ایمن چه کنم؟ (تلمیح)

قول او ختم‌دان تو چون قرآن / لفظ او جزم‌ دان تو چون فرقان

هوا از چهر او گردد به‌سان دیده شاهین / زمین از اشک او گردد به‌سان سینه عنقا

گه آن آراسته زلفش زره گردد گهی چنبر / گه آن آراسته جعدش ببارد مشک و گه عنبر

بوستانی است صدر تو ز نعیم / و آسمانی است قدر تو ز جلال