راهنمایی کوتاه: این جمله از ترکیب دو فعل ساخته شده که باید هر کدام را جداگانه بررسی کنیم.
گامبهگام:
- ۱) جمله «خواستیم رفت» را به دو بخش تقسیم میکنیم: «خواستیم» و «رفت».
- ۲) فعل «خواستیم»: این فعل از مصدر «خواستن» میآید. «خواستیم» شکل گذشتهٔ جمعِ اول شخص (ما) از این فعل است. پس زمان آن گذشته است.
- ۳) فعل «رفت»: این فعل از مصدر «رفتن» میآید. «رفت» شکل گذشتهٔ سوم شخص مفرد (او) است. پس زمان آن هم گذشته است.
- ۴) ترکیب این دو: وقتی فعل «خواستن» بهصورت گذشته میآید و بعد از آن مصدر یا فعل دیگری میآید، یک مفهوم نقلی یا آینده در گذشته را میرساند. یعنی در گذشته قصد انجام کاری را داشتهایم.
- ۵) در اینجا «خواستیم رفت» یک ساختار محاورهای و قدیمی است که معنای «قصد رفتن داشتیم» یا «خواستیم برویم» را میدهد.
پاسخ نهایی: در جمله «خواستیم رفت»، هر دو فعل («خواستیم» و «رفت») زمان گذشته ساده دارند. اما کل ترکیب، بیانگر گذشته نقلی یا آینده در گذشته است (یعنی در گذشته ارادهای برای انجام عمل «رفتن» در آیندهای نزدیک وجود داشته). در فارسی امروز معمولاً میگوییم: «خواستیم برویم».
مثال مشابه:
- «خواست بخواند» = قصد خواندن داشت. (گذشته نقلی)
- «خواستیم بنویسیم» = قصد نوشتن داشتیم. (گذشته نقلی)
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری:
- سعی کن چند جمله با ساختار «خواست + فعل گذشته» بنویسی و زمان هر بخش را مشخص کنی.
- به درسهای مربوط به «افعال نقلی» (مانند گذشته نقلی، آینده نقلی) در کتاب فارسی دهم دقت بیشتری کن.
