راهنمایی کوتاه: بستگی به حالت ماده (جامد، مایع یا گاز) دارد.
گامبهگام:
- چگالی یعنی جرم ماده تقسیم بر حجم آن: .
- در دمای ثابت، اگر ماده جامد یا مایع باشد، حجم آنها با تغییر فشار خیلی کم تغییر میکند (تقریباً تراکمناپذیرند). پس چگالی تقریباً ثابت میماند.
- اما در گازها، حجم به فشار وابسته است. حتی در دمای ثابت، اگر فشار عوض شود، حجم گاز تغییر میکند و در نتیجه چگالی تغییر میکند.
- بنابراین پاسخ به این سؤال به نوع ماده بستگی دارد.
پاسخ نهایی: برای جامدات و مایعات، چگالی در دمای ثابت تقریباً ثابت است (تغییرات ناچیز). برای گازها، چگالی در دمای ثابت ثابت نیست مگر اینکه فشار هم ثابت بماند.
مثال مشابه: آب در دمای ۲۰ درجه سلسیوس چگالی حدود ۱ گرم بر سانتیمتر مکعب دارد و اگر فشار هوا تغییر کند (مثلاً در ارتفاعات)، چگالی آب تقریباً همانقدر میماند. ولی هوای یک بادکنک اگر در دمای ثابت فشار آن را زیاد کنیم، حجمش کم میشود و چگالی هوا زیاد میشود.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: دربارهٔ قانون گازها (قانون بویل و قانون چارلز) مطالعه کن تا رابطهٔ فشار، حجم و دما را بهتر بفهمی.