راهنمایی کوتاه: این اتفاق به دلیل تغییر اندازهٔ چارچوب درب یا خود درب بر اثر گرما و سرمای هوا رخ میدهد.
گامبهگام:
۱) در تابستان هوا گرم میشود. چارچوب درب (که معمولاً فلزی یا چوبی است) بر اثر گرما منبسط میشود یعنی حجم و ابعاد آن کمی بزرگتر میشود.
۲) اگر درب و چارچوب هر دو از جنسهای مختلف باشند، ممکن است یکی بیشتر از دیگری منبسط شود و فضای باز شدن درب کاهش یابد.
۳) در زمستان هوا سرد میشود. چارچوب درب و خود درب منقبض میشوند (جمع میشوند). اگر چارچوب بیشتر از درب جمع شود، درب درون چارچوب لق میشود ولی گاهی هم به دلیل رطوبت یا تغییر شکل، درب گیر میکند.
۴) میزان این تغییر طول با فرمول زیر محاسبه میشود:
که در آن ΔL تغییر طول، α ضریب انبساط خطی ماده، L0 طول اولیه و ΔT تغییر دما است.
۵) پس در فصلهای گرم (بهویژه تابستان) دربها بیشتر درگیر میشوند و در فصلهای سرد معمولاً بهتر باز و بسته میشوند.
پاسخ نهایی: گیر کردن دربها در بعضی فصلها به دلیل انبساط و انقباض حرارتی چارچوب و درب است. در تابستان با افزایش دما، مواد منبسط شده و فضای باز شدن کم میشود و در نتیجه درب گیر میکند.
مثال مشابه: اگر یک بطری شیشهای را با درِ فلزی خیلی محکم ببندید و آن را در آب گرم بگذارید، درِ فلزی زودتر باز میشود چون فلز ضریب انبساط بیشتری دارد. این همان اصل است.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: میتوانی در کتاب فیزیک سال دهم، فصل ۱ (دما و گرما) مبحث «انبساط گرمایی» را مطالعه کنی.
