راهنمایی کوتاه: سبک خراسانی کهنترین سبک شعر فارسی پس از اسلام است و از نظر فکری، ادبی و زبانی ویژگیهای مشخصی دارد.
گامبهگام:
- ۱) ویژگیهای زبانی: استفاده از واژگان کهن فارسی، سادگی و روانی زبان، کمکاربرد بودن واژگان عربی، وزنهای ساده و نزدیک به زبان محاوره.
- ۲) ویژگیهای ادبی: تشبیهات ساده و حسی، توصیف طبیعت و زندگی روزمره، عدم پیچیدگی در صنایع بدیعی، روایتگونه بودن اشعار (مخصوصاً در حماسه).
- ۳) ویژگیهای فکری: ستایش خرد و دانایی، تأکید بر ارزشهای اخلاقی مانند راستی و جوانمردی، توصیف جنگها و دلاوریها (بهویژه در شاهنامه)، توجه به مفاهیم عرفانی اولیه.
- ۴) دوره زمانی و شاعران: از قرن سوم تا اواسط قرن ششم هجری؛ شاعرانی مانند رودکی، فردوسی، عنصری و فرخی یزدی.
پاسخ نهایی: سبک خراسانی دارای زبانی ساده و کهن، ادبیاتی توصیفی و حماسی، و اندیشهای مبتنی بر خردمداری و اخلاق است. این سبک پایهگذار شعر کلاسیک فارسی شد.
مثال مشابه: بیتهای زیر از فردوسی نمونهای از این سبک است:
به نام خداوند جان و خرد / کزین برتر اندیشه برنگذرد
خداوند نام و خداوند جای / خداوند روزیده و رهنمای
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: میتوانی سبک خراسانی را با سبک عراقی (دوره بعد) مقایسه کنی. سبک عراقی زبان پیچیدهتر و مضامین عاشقانهتری دارد.
