راهنمایی کوتاه: اولین جرقهی نهضت مشروطه به اعتراضات سال ۱۲۸۴ خورشیدی در تهران برمیگردد که با بازداشت و تنبیه یک بازرگان و بستن بازار شروع شد.
گامبهگام:
- در زمان ناصرالدین شاه و مظفرالدین شاه، ایران تحت تأثیر قدرتهای خارجی (مثل روس و انگلیس) بود و قراردادهای ناعادلانه بسته میشد.
- در دسامبر ۱۹۰۵ (اواخر ۱۲۸۴ خورشیدی)، مأموران گمرک بلژیکی به دستور شاه یک تاجر معروف به نام «حاج محمدتقی» را به جرم گران فروختن شکر چوب زدند (تنبیه بدنی).
- این عمل باعث خشم شدید بازاریان و روحانیون شد و بازار تهران را بستند. جمعیت زیادی به حرم حضرت عبدالعظیم رفتند و «بست» نشستند.
- مردم خواستار عزل مأموران بلژیکی، تأسیس «عدالتخانه» و اجرای قوانین اسلامی شدند. این اولین خیزش عمومی بود که بعدها به انقلاب مشروطه تبدیل شد.
پاسخ نهایی: اولین جرقهی نهضت مشروطه، اعتراض به چوب زدن یک تاجر در تهران (دسامبر ۱۹۰۵) و بسته شدن بازار و بست نشینی در حضرت عبدالعظیم بود.
مثال مشابه: در انقلاب فرانسه، یکی از جرقهها همچنین یک حادثهی کوچک (حمله به زندان باستیل) نبود، بلکه نارضایتی از مالیات و ظلم بود که خشم مردم را برانگیخت.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: دربارهی نقش روحانیون (مثل سید عبدالله بهبهانی و سید محمد طباطبایی) و روشنفکران (مثل میرزا ملکمخان) در این جنبش تحقیق کن.
