راهنمایی کوتاه: ساکنان اولیه ایران که پیش از ورود آریاییها میزیستند و دارای نوشتار بودند، عیلامیان نام دارند.
گامبهگام:
- ۱) پیش از مهاجرت اقوام آریایی به ایران (حدود ۲۰۰۰ سال پیش از میلاد)، اقوام گوناگونی در فلات ایران زندگی میکردند؛ از جمله عیلامیان، کاسیها، لولوبیان، گوتیان و مانناییان.
- ۲) از میان این قومها، تنها عیلامیان دارای خط و زبان مکتوب بودند و آثار نوشتاری فراوانی از آنها به جا مانده است.
- ۳) خط عیلامی ابتدا به صورت نگارشی تصویری و سپس به شکل خط میخی (خط میخی عیلامی) درآمد و روی لوحهای گلی یا سنگنوشتهها ثبت میشد.
- ۴) مهمترین مرکز تمدن عیلام، شهر شوش (در استان خوزستان امروزی) بود و کتیبههای بسیاری به زبان عیلامی در آن جا کشف شده است.
- ۵) بنابراین، اطلاعات مکتوب پیش از آریاییها به زبان عیلامی وجود دارد.
پاسخ نهایی: عیلامیان.
مثال مشابه: در میانرودان (بینالنهرین) نیز سومریان پیش از آمدن آکدیان دارای خط میخی و نوشتههای فراوان بودند.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: درباره خط میخی عیلامی، کتیبههای بیستون و آثار باستانی شوش مطالعه کن.
