تکمیل عبارت هیدر و اسفنج

راهنمایی کوتاه: برای پاسخ به این سوال، باید بدانی که هیدر و اسفنج چه شباهت‌ها و تفاوت‌هایی در ساختار و عملکرد بدن دارند.

گام‌به‌گام:

• ۱) ابتدا جمله را بخوان: «در هیدر ............... اسفنج، ............... .» این جمله می‌خواهد مقایسه‌ای بین هیدر و اسفنج انجام دهد.
• ۲) گزینه‌ها را بررسی کن. هر گزینه دو بخش دارد: یک کلمه (همانند یا برخلاف) و یک توضیح.
• ۳) در زیست‌شناسی می‌دانیم که هیدر از شاخه‌ی کیسه‌تنان و اسفنج از شاخه‌ی اسفنج‌سانان است. ساختار بدن و سیستم گردش مواد در آن‌ها متفاوت است.
• ۴) هیدر یک حفره‌ی گوارشی مرکزی دارد که مواد غذایی در آن گردش می‌کنند. اسفنج چنین حفره‌ی گوارشی متمرکزی ندارد و آب از منافذ بدنش عبور می‌کند و مواد غذایی فیلتر می‌شوند.
• ۵) حالا هر گزینه را با این دانش مقایسه کن:
  الف) «همانند ـ یاخته‌های یقه‌دار به حرکت آب کمک می‌کنند»: اسفنج یاخته‌های یقه‌دار دارد که آب را به حرکت درمی‌آورند. هیدر چنین یاخته‌هایی ندارد. پس این گزینه درست نیست.
  ب) «برخلاف ـ انشعابات حفرۀ گوارشی به تمامی نواحی بدن نفوذ می‌کنند»: هیدر حفره‌ی گوارشی دارد که شاخه‌شاخه نیست. اسفنج اصلاً حفره‌ی گوارشی به این شکل ندارد. پس این گزینه هم درست نیست.
  ج) «همانند ـ حفرۀ قرارگرفته در داخل بدن، در گردش مواد شرکت می‌نماید»: هیدر حفره‌ی گوارشی دارد که در گردش مواد نقش دارد. اسفنج چنین حفره‌ای ندارد. پس این گزینه نادرست است.
  د) «برخلاف ـ ممکن است تنها یک منفذ برای خروج آب از بدن وجود داشته باشد»: هیدر فقط یک دهانه (منفذ دهانی) دارد که هم برای ورود غذا و هم برای خروج مواد زائد استفاده می‌شود. اسفنج معمولاً منافذ ورودی متعدد و یک منفذ خروجی بزرگتر دارد. پس این جمله درست است که در هیدر برخلاف اسفنج، ممکن است تنها یک منفذ برای خروج آب وجود داشته باشد.
• ۶) بنابراین، تنها گزینه‌ی «د» عبارت را به درستی تکمیل می‌کند.

پاسخ نهایی: فقط ۱ مورد (گزینه‌ی د) عبارت را به درستی تکمیل می‌کند. پس پاسخ صحیح گزینه‌ی ۱ است.

مثال مشابه: اگر جمله این بود: «در کرم خاکی ............... هیدر، ............... .» و گزینه می‌گفت «برخلاف ـ سیستم گردش خون بسته دارد»، باید بررسی کنی که کرم خاکی سیستم گردش خون بسته دارد ولی هیدر ندارد، پس این گزینه درست است.

اگر می‌خواهی بیشتر یاد بگیری: درباره‌ی تفاوت‌های ساختاری بین جانوران مختلف، مثل تفاوت در سیستم گوارش، گردش مواد و تولیدمثل مطالعه کن. مقایسه‌ی بین شاخه‌های مختلف جانوری (مثل اسفنج‌سانان، کیسه‌تنان، کرم‌ها) خیلی به درک این مفاهیم کمک می‌کند.