راهنمایی کوتاه: کافی است ترتیب سطوح گستره حیات را از کتاب درسی بنویسی و هر ویژگی را به همان سطح مربوط کنی.
گامبهگام:
۱) ترتیب سطوح گستره حیات در کتاب: ۱- یاخته، ۲- بافت، ۳- اندام، ۴- دستگاه، ۵- جاندار، ۶- جمعیت، ۷- جامعه، ۸- زیستبوم، ۹- زیستکره.
۲) الف: «بهوجود آمدن اولین گل در گیاه» نمونهای از رشدونمو و تولیدمثل جاندار است. گل برای یک گیاه (جاندار) رخ میدهد؛ پس اگر گستره حیات تا سطح پنجم یعنی جاندار برسد، امکان بروز این ویژگی وجود دارد. بنابراین «دارد» درست است.
۳) ب: «خمشدن ساقه به سمت نور» پاسخ به محرک نور است و در گیاه (جاندار) دیده میشود؛ سطح هفتم یعنی جامعه، چنین پدیدهای ندارد. پس «دارد» نادرست است.
۴) ج: «از دست دادن انرژی به شکل گرما» مربوط به سوختوساز یاختههاست و در سطح سوم (اندام) هم میتواند رخ دهد؛ بنابراین «ندارد» نادرست است.
۵) د: «تشکیل پوستک ضخیم» یک سازش در گیاه است و مربوط به جاندار است؛ در سطح هشتم (زیستبوم) هم گیاهان وجود دارند، پس «ندارد» نادرست است.
پاسخ نهایی: فقط مورد الف درست است؛ بنابراین گزینه ۱ (فقط الف) پاسخ صحیح است.
مثال مشابه: «تشکیل بذر در گیاه» هم مانند «اولین گل» در سطح جاندار معنا پیدا میکند؛ اگر گستره حیات فقط تا سطح اندام باشد، تشکیل بذر قابلبروز نیست.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: برای چنین سوالهایی اول یک جدول از سطوح سازمانیابی (یاخته تا زیستکره) بنویس و دور هر ویژگی که میبینی خط بکش و مشخص کن به کدام سطح مربوط است.
