راهنمایی کوتاه: آنتالپی سوختن به انرژی آزادشده هنگام سوختن کامل یک مول ماده در اکسیژن اشاره دارد و با پایداری مولکول و تعداد پیوندهای C-H و C-C مرتبط است.
گامبهگام:
- ۱) ابتدا فرمول شیمیایی هر ماده را بنویسید:
اتن (C₂H₄)، اتان (C₂H₆)، اتانول (C₂H₅OH). - ۲) معادله سوختن کامل هر کدام را در نظر بگیرید:
C₂H₄ + 3O₂ → 2CO₂ + 2H₂O
C₂H₆ + 3.5O₂ → 2CO₂ + 3H₂O
C₂H₅OH + 3O₂ → 2CO₂ + 3H₂O - ۳) آنتالپی سوختن به انرژی آزادشده از شکستن پیوندهای واکنشدهندهها و تشکیل پیوندهای محصولات بستگی دارد.
- ۴) اتان (C₂H₆) بیشترین تعداد پیوندهای C-H را دارد (۶ پیوند)، پس انرژی بیشتری در شکستن این پیوندها ذخیره شده و در سوختن، انرژی بیشتری آزاد میکند.
- ۵) اتن (C₂H₄) پیوند دوگانه C=C دارد که ناپایدارتر است و آنتالپی سوختن آن کمتر از اتان است.
- ۶) اتانول (C₂H₅OH) دارای گروه OH است که تا حدی اکسید شده؛ بنابراین انرژی کمتری در سوختن کامل آزاد میکند.
پاسخ نهایی: آنتالپی سوختن (مقدار انرژی آزادشده به ازای هر مول) به ترتیب از بیشترین به کمترین: اتان > اتن > اتانول. دلیل اصلی تفاوت در تعداد پیوندهای C-H و درجه اکسیداسیون کربن در مولکول است.
مثال مشابه: مقایسه آنتالپی سوختن متان (CH₄) و متانول (CH₃OH): متان انرژی بیشتری آزاد میکند چون اتمهای هیدروژن بیشتری دارد و کاملاً اکسید نشده است.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: میتوانی با استفاده از دادههای آنتالپی پیوند، آنتالپی سوختن هر ماده را به صورت تقریبی محاسبه کنی. همچنین مفهوم «درجه اکسیداسیون کربن» را بررسی کن تا ببینی چرا مواد با درجه اکسیداسیون بالاتر (مثل اتانول) انرژی کمتری در سوختن آزاد میکنند.
یادآوری ایمنی: آنتالپی سوختن مربوط به واکنشهای گرمازا است؛ در آزمایشهای عملی شیمی، هرگز بدون نظارت معلم و تجهیزات ایمنی با مواد قابل اشتعال کار نکن.