راهنمایی کوتاه: شعاع اتمی بزرگتر یعنی فلز فعالتر و استخراج آن سختتر.
گامبهگام:
۱) شعاع اتمی A برابر ۱۶۰ پیکومتر و B برابر ۱۸۶ پیکومتر است؛ پس B شعاع بزرگتری دارد.
۲) در فلزها هرچه شعاع اتمی بزرگتر باشد، الکترونهای ظرفیت دورتر از هسته قرار دارند و آسانتر از دست میروند.
۳) بنابراین فلز B واکنشپذیرتر (فعالتر) است و ترکیبات آن پایدارتر هستند.
۴) احیا و استخراج فلز فعالتر از ترکیبش دشوارتر است؛ پس استخراج B سختتر است.
۵) اگر A و B در یک دوره باشند، در دوره از چپ به راست شعاع اتمی کاهش و عدد اتمی افزایش مییابد.
۶) چون A شعاع کوچکتری دارد، سمت راستتر قرار گرفته است؛ پس عدد اتمی A بزرگتر است.
پاسخ نهایی: الف) استخراج فلز B دشوارتر است، زیرا شعاع اتمی بزرگتر آن را فعالتر میکند و ترکیباتش پایدارترند. ب) فلز A عدد اتمی بزرگتری دارد.
مثال مشابه: در دوره سوم، سدیم (شعاع حدود ۱۸۶ پیکومتر) از منیزیم (شعاع حدود ۱۶۰ پیکومتر) فعالتر است و استخراج سدیم دشوارتر است. همچنین عدد اتمی منیزیم (۱۲) از سدیم (۱۱) بزرگتر است.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: روند شعاع اتمی و واکنشپذیری فلزها را در جدول دورهای بررسی کن: در یک دوره از چپ به راست شعاع کم میشود و در یک گروه از بالا به پایین شعاع زیاد میشود.