راهنمایی کوتاه: انتخابات دوره پنجم مجلس شورای ملی در شرایط خاص سیاسی پس از کودتای ۱۲۹۹ برگزار شد.
گامبهگام:
- ۱) این انتخابات در سال ۱۳۰۲ (برابر با ۱۹۲۳ میلادی) و در دوره رضاخان سردار سپه (وزیر جنگ و نخستوزیر وقت) انجام شد.
- ۲) فضای سیاسی تحت تأثیر کودتای ۱۲۹۹ و قدرتگیری رضاخان بود و انتخابات با نظارت و کنترل نظامی و دولتی برگزار گردید.
- ۳) بسیاری از نمایندگان مستقل یا مخالف حذف شدند و طرفداران رضاخان و دولت در مجلس اکثریت یافتند.
- ۴) نتیجه این شد که مجلس پنجم زمینهساز تغییرات مهمی مانند انقراض قاجاریه و تأسیس سلسله پهلوی در سال ۱۳۰۴ شد.
- ۵) این مجلس همچنین قوانینی برای تمرکز قدرت و نوسازی اداری تصویب کرد که در راستای برنامههای رضاخان بود.
پاسخ نهایی: انتخابات دوره پنجم مجلس شورای ملی در سال ۱۳۰۲ تحت کنترل رضاخان برگزار شد و منجر به تشکیل مجلسی شد که از قدرتگیری او حمایت کرد و زمینه را برای پایان حکومت قاجار و آغاز پهلوی فراهم آورد.
مثال مشابه: مشابه این رویداد را میتوان در انتخابات دورههای بعدی مجلس در دوره پهلوی اول دید که با نظارت شدید حکومت انجام میشد و نمایندگان مطیع انتخاب میشدند.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: درباره نقش مجلس پنجم در تصویب قانون انقراض قاجاریه و تأسیس سلطنت پهلوی تحقیق کن یا کتابهای تاریخ معاصر ایران را مطالعه نما.