راهنمایی کوتاه: خیر، سنگهای دگرگونی معمولاً آبخوانهای خوبی تشکیل نمیدهند، مگر در موارد خاص.
گامبهگام:
- آبخوان به لایهای از سنگ یا رسوب گفته میشود که بتواند آب را در خود ذخیره کرده و به خوبی انتقال دهد.
- خاصیت اصلی آبخوانها، تخلخل (فضاهای خالی) و نفوذپذیری (قابلیت عبور آب) است.
- سنگهای دگرگونی مانند مرمر، شیست و گنیس در اثر گرما و فشار زیاد به وجود آمدهاند. این فرآیند باعث فشردگی ذرات و کاهش تخلخل میشود.
- در بیشتر سنگهای دگرگونی، تخلخل و نفوذپذیری بسیار کم است، بنابراین آب نمیتواند به راحتی در آنها جریان یابد.
- اما اگر سنگ دگرگونی دارای شکافها و درزهای زیاد باشد (مثلاً در اثر گسلخوردگی)، ممکن است آب در آن شکافها ذخیره شود و یک آبخوان محلی (شکستگی) ایجاد کند.
- با این حال، منابع عمده آب زیرزمینی معمولاً در سنگهای رسوبی مانند ماسهسنگ و کنگلومرا یافت میشوند.
پاسخ نهایی: به طور کلی، سنگهای دگرگونی آبخوانهای اصلی و گسترده تشکیل نمیدهند، ولی در صورت وجود شکستگیهای زیاد میتوانند آبخوانهای کوچک و محلی باشند.
مثال مشابه: تصور کنید یک اسفنج نرم (سنگ رسوبی) آب را به راحتی جذب میکند، اما یک سنگ سخت و فشرده (سنگ دگرگونی) مانند یک آجر، خیلی کم آب جذب میکند. مگر اینکه آجر ترک بخورد و آب در ترکها جمع شود.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: درباره انواع آبخوانها (آزاد، تحت فشار) و تفاوت بین سنگهای رسوبی، آذرین و دگرگونی مطالعه کن. همچنین میتوانی نقش گسلها و شکستگیها را در ذخیره آب زیرزمینی بررسی کنی.