راهنمایی کوتاه: بیایید هر گزینه را با توجه به ویژگیهای کاریوتیپ انسان بررسی کنیم.
گامبهگام:
- ۱) گزینه ۱: کاریوتیپ مرد سالم دارای ۴۶ کروموزوم (۴۴ اتوزوم + XY) و کاریوتیپ زن سالم دارای ۴۶ کروموزوم (۴۴ اتوزوم + XX) است. تنوع فامتن (انواع کروموزومها) در هر دو یکسان است (۲۳ نوع). پس این گزینه نادرست است.
- ۲) گزینه ۲: در کاریوتیپ استاندارد، کروموزومها بر اساس اندازه و موقعیت سانترومر مرتب میشوند. کروموزوم Y (کوچکترین فامتن جنسی) معمولاً در انتهای ردیف آخر قرار میگیرد. این گزینه درست است.
- ۳) گزینه ۳: بزرگترین کروموزوم انسان (کروموزوم ۱) حدود ۱۰ میکرومتر طول دارد. پس اندازه آن بیشتر از ۵ میکرومتر است. این گزینه نادرست است.
- ۴) گزینه ۴: کروموزومهای طویلتر (مانند کروموزوم ۱) لزوماً خمیدگی ساختاری بیشتری ندارند. خمیدگی به عوامل دیگری بستگی دارد. این گزینه نیز نادرست است.
پاسخ نهایی: گزینههای ۱، ۳ و ۴ نادرست هستند. اما سؤال فقط یک گزینه نادرست را میپرسد. با توجه به متن سؤال («کدام مورد نادرست است؟») و معمولاً در تستهای چهارگزینهای، گزینه ۱ بهعنوان پاسخ اصلی در نظر گرفته میشود، زیرا بیان میکند کاریوتیپ مرد «تنوع فامتن» بیشتری دارد که نادرست است.
مثال مشابه: اگر کاریوتیپ یک زن و یک مرد را مقایسه کنیم، هر دو ۲۳ جفت کروموزوم دارند، اما جفت جنسی آنها متفاوت است (XX در زن، XY در مرد).
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: درباره روش تهیه کاریوتیپ (کشت سلول، توقف در متافاز، رنگآمیزی) و کاربردهای آن در تشخیص ناهنجاریهای کروموزومی مطالعه کن.