راهنمایی کوتاه: نظریههای شناخت درباره چگونگی کسب و اعتبار دانش بحث میکنند.
گامبهگام:
- ۱) ابتدا بدانیم که شناخت (معرفت) یعنی دانش ما درباره جهان و خودمان.
- ۲) نظریههای اصلی در فلسفه غرب شامل عقلگرایی، تجربهگرایی، و انتقادگرایی است.
- ۳) عقلگرایی (مثل دکارت) میگوید: منبع اصلی دانش، عقل و استدلال است، نه حواس.
- ۴) تجربهگرایی (مثل جان لاک) میگوید: همه دانش از تجربه حسی شروع میشود.
- ۵) انتقادگرایی (کانت) میگوید: هم عقل و هم تجربه در شناخت نقش دارند.
- ۶) در فلسفه اسلامی، نظریههایی مثل ادراکات حسی، خیالی، و عقلی مطرح است.
پاسخ نهایی: مهمترین نظریههای شناخت عبارتند از: عقلگرایی، تجربهگرایی، انتقادگرایی (کانت)، و در فلسفه اسلامی، نظریههای مبتنی بر مراتب ادراک.
مثال مشابه: اگر بخواهیم بدانیم «آیا میتوانیم به یقین برسیم؟» عقلگرا میگوید بله با عقل محض، تجربهگرا میگوید با آزمایش و مشاهده.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: درباره تفاوتهای دقیقتر بین افلاطون (عقلگرا) و ارسطو (تجربهگراتر) مطالعه کن یا کتابهای فلسفه پایه دوازدهم را مرور کن.
