راهنمایی کوتاه: نسبت، تناسب و درصد سه مفهوم ریاضی هستند که برای مقایسهی اعداد و کمیتها استفاده میشوند.
گامبهگام:
- ۱) نسبت: نسبت نشان میدهد یک عدد چند برابر عدد دیگر است. مثلاً اگر ۴ سیب و ۲ پرتقال داشته باشیم، نسبت سیب به پرتقال ۴ به ۲ است که ساده میشود به ۲ به ۱. یعنی سیبها دو برابر پرتقالها هستند.
- ۲) تناسب: تناسب یعنی دو نسبت با هم برابر باشند. مثلاً اگر نسبت ۲ به ۳ با نسبت ۴ به ۶ برابر باشد، میگوییم این دو نسبت متناسب هستند. یعنی = .
- ۳) درصد: درصد یعنی «در هر صد». برای نشان دادن کسری از کل استفاده میشود. مثلاً ۵۰٪ یعنی ۵۰ از ۱۰۰ یا که برابر است.
- ۴) ارتباط آنها: درصد یک نوع نسبت خاص است (همیشه مخرج ۱۰۰). و تناسب کمک میکند تا درصدها را با نسبتهای دیگر مقایسه کنیم.
پاسخ نهایی: نسبت برای مقایسهی دو عدد، تناسب برای نشان دادن برابری دو نسبت، و درصد برای نشان دادن کسری با مخرج ۱۰۰ استفاده میشود. این سه مفهوم در ریاضیات و زندگی روزمره (مثل تخفیف فروشگاهها) بسیار کاربرد دارند.
مثال مشابه: در یک کلاس ۱۲ پسر و ۸ دختر هستند. نسبت پسر به دختر ۱۲ به ۸ یا ۳ به ۲ است. اگر در کلاس دیگری ۱۵ پسر باشد و نسبت پسر به دختر متناسب با کلاس اول باشد، چند دختر در کلاس دوم هست؟ (پاسخ: ۱۰ دختر، چون ۳ به ۲ برابر است با ۱۵ به ۱۰).
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: سعی کن قیمت یک کالا با ۲۰٪ تخفیف را حساب کنی. یا در یک دستور غذا، اگر مواد برای ۴ نفر باشد، برای ۶ نفر چقدر باید باشد؟ (با استفاده از تناسب).