راهنمایی کوتاه: نهاد کسی یا چیزی است که جمله دربارهی آن است و گزاره خبری است که دربارهی نهاد میدهیم.
گامبهگام:
- ۱) کتاب درسی خود را باز کن و به درس نهم (پایه ششم) نگاه کن.
- ۲) ۱۵ جمله از متن درس انتخاب کن. جملهها باید کامل باشند (مثلاً «پرندهها آواز میخواندند»).
- ۳) در هر جمله، بپرس: «این جمله دربارهی کیست یا چیست؟» پاسخ، «نهاد» جمله است.
- ۴) سپس بپرس: «چه خبری دربارهی نهاد داده شده؟» آن بخش، «گزاره» جمله است.
- ۵) گزاره را به دو بخش تقسیم کن: «فعل» (کار نهاد) و «متمم» (بقیهی گزاره).
- ۶) همهی ۱۵ جمله را به همین ترتیب بررسی کن و نهاد و گزاره را مشخص کن.
پاسخ نهایی: من نمیتوانم متن درس نهم را ببینم، اما با انجام مراحل بالا میتوانی خودت ۱۵ جمله را پیدا و تحلیل کنی. برای نمونه، در جملهی «آفتاب درخشان بود»: نهاد= آفتاب، گزاره= درخشان بود (فعل: بود، متمم: درخشان).
مثال مشابه: جمله: «دانشآموزان درس میخوانند.» نهاد: دانشآموزان، گزاره: درس میخوانند (فعل: میخوانند، متمم: درس).
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: سعی کن در گفتار روزمرهات هم نهاد و گزاره را در جملات تشخیص دهی. این کار به درک بهتر دستور زبان فارسی کمک میکند.