راهنمایی کوتاه: جمعهای مکسر، جمعهایی هستند که شکل مفرد و جمع آنها متفاوت است و قاعدهی خاصی ندارند.
گامبهگام:
- ۱) ابتدا هر کلمه را بررسی میکنیم تا ببینیم مفرد آن چیست.
- ۲) سپس میبینیم آیا شکل جمع آن با اضافه کردن «ها» یا «ان» ساخته شده یا شکل آن کاملاً تغییر کرده است.
- ۳) «تعلیمات»: مفرد آن «تعلیم» است و با اضافه کردن «ات» جمع بسته شده. این یک جمع عربی است اما در فارسی به عنوان جمع مکسر شناخته میشود چون قاعدهی فارسی ندارد.
- ۴) «صبحگاهان»: مفرد آن «صبحگاه» است و با «ان» جمع بسته شده. این جمع سالم است (جمع با «ان»).
- ۵) «مناطق»: مفرد آن «منطقه» است و با حذف «ه» و اضافه کردن «ات» جمع بسته شده. این هم یک جمع عربی و در فارسی جمع مکسر محسوب میشود.
- ۶) «چشمهها»: مفرد آن «چشمه» است و با «ها» جمع بسته شده. این جمع سالم است (جمع با «ها»).
پاسخ نهایی: گزینههای ۱ («تعلیمات») و ۳ («مناطق») جمع مکسر هستند. اما در سؤال که فقط یک گزینه باید انتخاب شود، معمولاً «تعلیمات» به عنوان مثال کلاسیکتر جمع مکسر در کتابهای درسی مطرح میشود. با این حال، هر دو جمع مکسر هستند. اگر فقط یک گزینه بخواهیم، گزینه ۱ («تعلیمات») پاسخ رایجتر است.
مثال مشابه: کلمهی «کتابها» جمع سالم است (با «ها»)، اما «کتب» جمع مکسر است (مفرد: کتاب).
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: سعی کن کلمات بیشتری را پیدا کنی که جمع آنها با مفردشان خیلی فرق دارد، مثل «آدمها» (سالم) در مقابل «آدمیان» (مکسر) یا «خانهها» (سالم) در مقابل «منازل» (مکسر).