سلام! خیلی خوبه که میخواهی جملههای درس عطار را تحلیل کنی. این کار به درک بهتر جملهبندی و دستور زبان فارسی کمک میکند. من چند جمله از درس عطار انتخاب کردهام و هر کدام را جداگانه تحلیل میکنم.
راهنمایی کوتاه: ابتدا نهاد (کنندهٔ کار) و گزاره (کار و ویژگی) را پیدا کن، سپس فعل و مفعول را مشخص کن.
گامبهگام:
- ۱) جمله را بخوان و ببین چه کسی کاری انجام میدهد یا چه حالتی دارد (نهاد).
- ۲) ببین چه کاری انجام شده یا چه ویژگیای بیان شده (گزاره).
- ۳) فعل (کلمهٔ کاری) را در گزاره پیدا کن.
- ۴) ببین آیا کسی یا چیزی تحت تأثیر فعل قرار گرفته (مفعول).
- ۵) همهٔ بخشها را در جمله مشخص کن.
پاسخ نهایی:
جملهٔ ۱: "عطار داروخانهای داشت."
نهاد: عطار
گزاره: داروخانهای داشت
فعل: داشت
مفعول: ندارد (این جمله مفعول ندارد، چون "داروخانه" متمم است)
جملهٔ ۲: "او به درمان بیماران میپرداخت."
نهاد: او
گزاره: به درمان بیماران میپرداخت
فعل: میپرداخت
مفعول: ندارد ("بیماران" جزء متمم است)
جملهٔ ۳: "عطار شعرهای زیبایی سرود."
نهاد: عطار
گزاره: شعرهای زیبایی سرود
فعل: سرود
مفعول: شعرهای زیبایی
جملهٔ ۴: "مردم او را دوست داشتند."
نهاد: مردم
گزاره: او را دوست داشتند
فعل: داشتند
مفعول: او را
جملهٔ ۵: "او کتابهای ارزشمندی نوشت."
نهاد: او
گزاره: کتابهای ارزشمندی نوشت
فعل: نوشت
مفعول: کتابهای ارزشمندی
مثال مشابه:
جمله: "معلم درس را توضیح داد."
نهاد: معلم
گزاره: درس را توضیح داد
فعل: توضیح داد
مفعول: درس را
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری:
سعی کن جملههای دیگری از درس را خودت تحلیل کنی. میتوانی از دوستانت بخواهی جملهای بگویند و تو بخشهای آن را پیدا کنی. همچنین میتوانی در کتاب دستور زبان پایهٔ ششم بخشهای مربوط به نهاد و گزاره را دوباره مرور کنی.
