راهنمایی کوتاه: انرژی پتانسیل، انرژی ذخیرهشده در یک جسم به دلیل موقعیت یا حالت آن است.
گامبهگام:
- ۱) فکر کن یک توپ را روی میز گذاشتهای. توپ حرکت نمیکند، اما اگر آن را هل دهی، میافتد و حرکت میکند. این نشان میدهد توپ روی میز انرژی ذخیرهشده دارد.
- ۲) این انرژی ذخیرهشده را «انرژی پتانسیل» مینامیم. پتانسیل یعنی «توانایی» یا «قابلیت». پس انرژی پتانسیل یعنی انرژیای که جسم به دلیل موقعیتش دارد و میتواند در آینده به کار تبدیل شود.
- ۳) یک مثال معروف: فنری را فشرده کن. فنر انرژی پتانسیل کشسانی ذخیره میکند. وقتی رهایش کنی، انرژی آزاد میشود.
- ۴) مثال دیگر: سنگی را بالای یک تپه ببر. سنگ انرژی پتانسیل گرانشی دارد. اگر رهایش کنی، به پایین میغلتد و انرژی آن به حرکت تبدیل میشود.
- ۵) به طور کلی، هر وقت جسمی در موقعیتی قرار گیرد که اگر آزاد شود بتواند کاری انجام دهد (مثل حرکت کردن، گرم کردن، روشن کردن)، انرژی پتانسیل دارد.
پاسخ نهایی: انرژی پتانسیل، انرژی ذخیرهشده در یک جسم به دلیل موقعیت، شکل یا حالت آن (مانند ارتفاع، کشیدگی یا فشردگی) است. این انرژی میتواند در شرایط مناسب به شکلهای دیگر انرژی (مانند جنبشی) تبدیل شود.
مثال مشابه: یک کش پول را بکش و نگه دار. کش، انرژی پتانسیل کشسانی دارد. وقتی رهایش کنی، این انرژی به حرکت (انرژی جنبشی) تبدیل میشود و کش به جای اولش برمیگردد.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: سعی کن مثالهای دیگری از انرژی پتانسیل در اطرافت پیدا کنی. مثلاً یک آونگ را بلند کن و رها کن. چه اتفاقی میافتد؟ یا یک باتری را در نظر بگیر. باتری هم نوعی انرژی پتانسیل شیمیایی ذخیره کرده است که میتواند لامپ را روشن کند.