راهنمایی کوتاه: تقارن مرکزی نوعی از تقارن است که در آن یک نقطه به عنوان مرکز تقارن وجود دارد و هر نقطه از شکل، در طرف مقابل مرکز و در فاصلهای برابر قرار میگیرد.
گامبهگام:
- ۱) یک نقطه را به عنوان مرکز تقارن در نظر بگیر، مثلاً نقطه O.
- ۲) یک نقطه دلخواه مانند A را روی شکل در نظر بگیر.
- ۳) نقطه A را نسبت به مرکز O ۱۸۰ درجه بچرخان. نقطه جدید را A' بنام.
- ۴) در تقارن مرکزی، فاصله نقطه A تا مرکز O با فاصله نقطه A' تا مرکز O برابر است (AO = A'O).
- ۵) اگر این کار را برای همه نقاط شکل انجام دهی، شکل جدید کاملاً بر شکل اول منطبق میشود (یا قرینه آن است).
- ۶) شکلهایی مانند دایره، مربع و برخی حروف الفبا (مثل S و N) تقارن مرکزی دارند.
پاسخ نهایی: تقارن مرکزی به این معناست که یک شکل را حول یک نقطه مشخص (مرکز تقارن) ۱۸۰ درجه بچرخانی، به طوری که شکل جدید دقیقاً بر شکل اول منطبق شود یا قرینه آن باشد. در این نوع تقارن، هر نقطه از شکل در طرف مقابل مرکز و در فاصلهای برابر قرار میگیرد.
مثال مشابه: تصور کن یک ستاره پنجپر روی کاغذ کشیدهای. اگر یک سوزن را دقیقاً در مرکز ستاره قرار دهی و کاغذ را ۱۸۰ درجه بچرخانی، ستاره دوباره درست در همان جای قبلی دیده میشود. این یعنی ستاره تقارن مرکزی دارد (البته نه همه ستارهها، ولی اگر طراحی متقارن باشد).
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: سعی کن شکلهای مختلفی مثل مربع، مستطیل، دایره و مثلث را روی کاغذ بکشی و یک نقطه را به عنوان مرکز تقارن انتخاب کنی. سپس با چرخاندن کاغذ ۱۸۰ درجه ببین کدام شکلها تقارن مرکزی دارند. همچنین میتوانی حروف الفبای فارسی و انگلیسی را بررسی کنی تا ببینی کدامها تقارن مرکزی دارند (مثل «O» در انگلیسی یا «د» در فارسی اگر به شکل دایره باشد).
