راهنمایی کوتاه: در این پاسخ به دو پرسش شما دربارهٔ واحد مساحت و مفهوم تناسب در ریاضی میپردازیم.
گامبهگام:
- واحد مساحت: برای اندازهگیری مساحت شکلها از واحدهای مختلفی استفاده میشود. متر مربع (m²) واحد اصلی است، ولی برای شکلهای کوچکتر مثل کتاب از سانتیمتر مربع (cm²) و برای شکلهای بزرگ مثل زمین فوتبال از کیلومتر مربع (km²) استفاده میکنیم. پس همیشه متر مربع به کار نمیرود.
- تناسب چیست؟ تناسب یعنی برابری دو نسبت. مثلاً اگر نسبت تعداد دخترها به پسرها در یک کلاس ۳ به ۲ باشد و در کلاس دیگر هم همین نسبت باشد، میگوییم این دو نسبت با هم تناسب دارند. به عبارت دیگر:
- نوعهای تناسب: تناسب دو نوع دارد: مستقیم و معکوس. در تناسب مستقیم با زیاد شدن یک مقدار، مقدار دیگر هم به همان نسبت زیاد میشود. مثلاً هر چه تعداد خودکار بیشتر باشد، قیمت بیشتر میشود. در تناسب معکوس با زیاد شدن یک مقدار، مقدار دیگر کم میشود. مثلاً هر چه سرعت بیشتر باشد، زمان رسیدن به مقصد کمتر میشود.
- حل مسئله تناسب: برای حل مسائل تناسب، معمولاً از ضربدری (ضرب طرفین و وسطین) استفاده میکنیم. مثلاً اگر ۲ کتاب ۵۰۰۰ تومان باشد، ۵ کتاب چند تومان است؟ نسبت را مینویسیم: سپس ضربدری میکنیم: و تومان.
پاسخ نهایی: برای مساحت از واحدهای گوناگون مثل متر مربع، سانتیمتر مربع و ... استفاده میشود. تناسب یعنی برابری دو نسبت که میتواند مستقیم یا معکوس باشد و با ضربدری حل میشود.
مثال مشابه: اگر ۳ متر پارچه ۲۴۰۰۰ تومان باشد، ۷ متر همان پارچه چند تومان است؟ (پاسخ: ۵۶۰۰۰ تومان).
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: میتوانی دربارهٔ کاربرد تناسب در نقشهها، مقیاس و درصدها مطالعه کنی.