سلام! سوال خیلی خوبی پرسیدی. درست متوجه شدی که در عربی، اسم اشاره (مثل «أولئک») با کلمهی بعد از خودش باید مطابقت کند. بیا با هم دقیقتر نگاه کنیم.
راهنمایی کوتاه: بله، اسم اشاره باید با کلمهی بعد از خودش از نظر مذکر/مؤنث و مفرد/مثنی/جمع مطابقت کند، اما صفت هم باید با اسم خودش مطابقت کند.
گامبهگام:
- ۱) شناسایی اجزای جمله: در جملهی «أولئک المجاهدات، صابرات»:
– «أولئک»: اسم اشاره برای جمع مؤنث (به معنی «آنها» برای مؤنث).
– «المجاهدات»: اسم جمع مؤنث سالم (به معنی «جهادکنندگان زن»).
– «صابرات»: صفت برای «المجاهدات» (به معنی «شکیبا»). - ۲) مطابقت اسم اشاره با اسم: «أولئک» (جمع مؤنث) با «المجاهدات» (جمع مؤنث) مطابقت دارد.
- ۳) مطابقت صفت با اسم: صفت «صابرات» هم باید با اسم خودش («المجاهدات») مطابقت کند. پس هم «المجاهدات» و هم «صابرات» هر دو جمع مؤنث سالم هستند و «ات» گرفتهاند.
- ۴) بررسی جملهی دوم: در «أولئک المجاهدون، صابرون»:
– «أولئک»: اسم اشاره برای جمع مذکر.
– «المجاهدون»: اسم جمع مذکر سالم (جهادکنندگان مرد).
– «صابرون»: صفت برای «المجاهدون» (شکیبا). - ۵) نتیجهگیری: در هر دو جمله، اسم اشاره («أولئک») با اسم بعدش («المجاهدات» یا «المجاهدون») مطابقت دارد. همچنین، صفت («صابرات» یا «صابرون») نیز با همان اسم مطابقت میکند. پس هر دو کلمه باید هماهنگ باشند.
پاسخ نهایی: آفرین! دقت کردی. قاعده این است: اسم اشاره (مثل أولئک) با اسم بعد از خودش (مثل المجاهدات یا المجاهدون) باید از نظر نوع جمع (مذکر/مؤنث) مطابقت کند. سپس، صفت (مثل صابرات یا صابرون) نیز باید با همان اسم مطابقت کند. بنابراین، درست است که هم «مجاهد» و هم «صابر» هر دو علامت جمع مشابه (ات یا ون) گرفتهاند.
مثال مشابه:
– أولئک الطالباتُ، مجتهداتٌ. (آن دانشآموزان دختر، سختکوش هستند.)
– أولئک الطلابُ، مجتهدونَ. (آن دانشآموزان پسر، سختکوش هستند.)
در این مثالها هم «أولئک» با «الطالبات» (جمع مؤنث) و «الطلاب» (جمع مذکر) مطابقت دارد و صفتها («مجتهدات» و «مجتهدون») نیز با اسمها هماهنگ هستند.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: سعی کن چند جمله با اسمهای اشاره دیگر مثل «هؤلاء» (اینها برای مذکر و مؤنث نزدیک) یا «تِلْکَ» (آن برای مؤنث مفرد) بنویسی و صفت مناسب برای آنها انتخاب کنی. این کار به تو در یادگیری قواعد مطابقت کمک زیادی میکند.