راهنمایی کوتاه: مراعاتالنظیر یک آرایهٔ ادبی است که در آن کلماتی مرتبط با یک موضوع کنار هم میآیند.
گامبهگام:
- مراعاتالنظیر به معنی «رعایت کردن همسایه» است. در ادبیات، یعنی کلماتی که با هم ارتباط معنایی دارند، در یک جمله یا بیت شعر کنار هم قرار بگیرند.
- این کلمات معمولاً از یک زمینه یا موضوع مشترک میآیند. مثلاً همه مربوط به طبیعت، جنگ، عشق، یا فصلها هستند.
- هدف از این آرایه، ایجاد زیبایی و تأثیر بیشتر در شعر یا نثر است. وقتی کلمات مرتبط کنار هم باشند، تصویر قویتری در ذهن خواننده شکل میگیرد.
- برای تشخیص مراعاتالنظیر، به دنبال کلماتی بگرد که در یک دسته یا موضوع قرار میگیرند. نیازی نیست حتماً هممعنی باشند، فقط باید با هم ارتباط داشته باشند.
پاسخ نهایی: مراعاتالنظیر آرایهای ادبی است که در آن واژههای مرتبط با یک موضوع (مانند بهار، گل، بلبل، سبزه) در کنار هم به کار میروند تا زیبایی و هماهنگی ایجاد کنند.
مثال مشابه: در بیت «زمین سبز و آسمان آبی و خورشید طلایی / همه با هم بهاری شدند بیمن و تو» کلمات «زمین سبز»، «آسمان آبی»، «خورشید طلایی» و «بهاری» همه مربوط به طبیعت و فصل بهار هستند. پس مراعاتالنظیر دارند.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: سعی کن در شعرهای کتاب درسیات، مثالهای دیگری از مراعاتالنظیر پیدا کنی. مثلاً به دنبال کلماتی بگرد که همه دربارهٔ جنگ، عشق، یا شب باشند.