برای پاسخ به این سوال، ابتدا آرایه های ادبی هر بیت را بررسی می کنیم.
- غنچه هم گفت: گرچه دلتنگم مثل لبخند باز خواهم شد. (آرایه: کنایه ندارد، لب و خنده به هم مرتبط هستند و کنایه از شکفتن است)
- برگ درختان سبز در نظر هوشیار هر ورقش دفتریست معرفت کردگار. (آرایه: مراعات نظیر به درستی مشخص شده است؛ زیرا برگ، ورق و دفتر همه به هم مرتبط هستند)
- همه عالم تن است و ایران، دل نیست گوینده زین قیاس خجل. (آرایه: تشخیص؛ زیرا به عالم و ایران، که مکان هستند، ویژگی های تن و دل نسبت داده شده است)
گامبهگام:
۱) آرایه ادبی بیت اول را بررسی می کنیم. لبخند زدن کنایه از شاد بودن است نه شکفتن.
۲) آرایه ادبی بیت دوم را بررسی می کنیم. کلمات برگ، ورق و دفتر همه به کتاب مرتبط هستند.
۳) آرایه ادبی بیت سوم را بررسی می کنیم. عالم و ایران مکان هستند و به آن ها ویژگی های تن و دل نسبت داده شده است.
پاسخ نهایی: آرایه ادبی بیت اول به درستی مشخص نشده است.
مثال مشابه: «دلتنگ بودن» کنایه از ناراحت بودن است.