چشمهها به دو دسته آبخوان تحت فشار و آزاد تقسیم میشوند. اگر سطح آب زیرزمینی بالاتر از سطح زمین باشد و آب بهراحتی به سطح زمین راه پیدا کند، چشمه تشکیل میشود.
آبخوانی که چشمه از آن تغذیه میکند میتواند تحت فشار یا آزاد باشد. اگر آبخوان تحت فشار باشد، آب چشمه بهصورت فوارهای خارج میشود.
در نواحی که آب زیرزمینی تحت فشار نیست و سطح ایستابی بالاتر از دهانه خروجی چشمه است، چشمه آزاد داریم.
- چشمههای آب زیرزمینی آزاد معمولاً در نواحی با توپوگرافی کوهستانی دیده میشوند.
- چشمههای تحت فشار معمولاً در مناطق با لایههای آبدار تحت فشار و درز و شکستگیهای عمیق دیده میشوند.
بنابراین چشمه میتواند هم تحت فشار و هم آزاد باشد.
راهنمایی کوتاه: نوع چشمه بستگی به شرایط آبخوان دارد.
گامبهگام:
۱. نوع آبخوان را مشخص کنید.
۲. اگر آبخوان تحت فشار است، چشمه بهصورت فوارهای است.
۳. اگر آبخوان آزاد است، چشمه بهصورت عادی آب را تخلیه میکند.
پاسخ نهایی: چشمه میتواند هم تحت فشار و هم آزاد باشد.
مثال مشابه: چشمههای مناطق کوهستانی معمولاً آزاد هستند.
