راهنمایی کوتاه: برای مقایسه سختی مواد، باید به مقیاسهای علمی مراجعه کنیم.
گامبهگام:
- ۱) ابتدا باید بدانیم «سختی» در علم مواد یعنی مقاومت یک ماده در برابر خراشیده شدن یا تغییر شکل.
- ۲) یکی از معروفترین مقیاسها برای اندازهگیری سختی، «مقیاس موس» است که از ۱ (نرمترین، مانند تالک) تا ۱۰ (سختترین، الماس) رتبهبندی میشود.
- ۳) طلا در این مقیاس عدد سختی حدود ۲.۵ تا ۳ دارد. یعنی نسبتاً نرم است و به راحتی خراش میخورد یا تغییر شکل میدهد.
- ۴) چدن یک آلیاژ (مخلوط) از آهن و کربن است. سختی آن بسته به نوع چدن متفاوت است، اما به طور کلی عدد سختی آن در مقیاس موس حدود ۴ تا ۵ است.
- ۵) با مقایسه این اعداد میبینیم که عدد سختی چدن از طلا بیشتر است.
پاسخ نهایی: چدن سختتر از طلا است. طلا فلزی نرم و چکشخوار است، در حالی که چدن محکمتر و در برابر خراش مقاومتر است.
مثال مشابه: مقایسه مداد و شیشه را در نظر بگیر. نوک مداد (گرافیت، سختی حدود ۱) به راحتی روی کاغذ مینویسد، اما شیشه (سختی حدود ۵.۵) را خراش نمیدهد. طلا مثل گرافیت نرم و چدن شبیه شیشه سختتر است.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: میتوانی درباره مقیاس سختی موس تحقیق کنی و ببینی الماس (سختی ۱۰) یا فولاد (سختی حدود ۶-۷) در کجای این مقیاس قرار دارند. همچنین جالب است بدانی که به دلیل نرمی طلا، در جواهرسازی آن را با فلزات دیگری مثل مس مخلوط میکنند تا سختتر و بادوامتر شود.
