راهنمایی کوتاه: این آزمون در سبک آزمون‌های مفهومی طراحی شده است؛ اول خودت جواب بده، بعد کلید را ببین.
گام‌به‌گام:
- ۱) هر سوال را کامل بخوان و کلمه‌های کلیدی مثل «خالص»، «همگن»، «درصد جرمی» و «انحلال‌پذیری» را علامت بزن.
- ۲) گزینه‌هایی را که با تعریف‌ها نمی‌خوانند حذف کن.
- ۳) در سوال عددی، جرم کل محلول را حساب کن، نه فقط جرم آب.
- ۴) در سوال‌های ذره‌ای، به «پیوند شیمیایی» و «نسبت ثابت» دقت کن.
- ۵) جواب خودت را با کلید مقایسه کن و دلیل درستی یا نادرستی هر گزینه را بگو.
پاسخ نهایی:
۱) کدام جمله درباره ماده‌های خالص و مخلوط‌ها درست است؟ الف) هر ماده خالص فقط از یک نوع اتم ساخته شده است. ب) در مخلوط همگن، اجزای سازنده را با چشم می‌توان تشخیص داد. ج) ترکیب از دو یا چند عنصر با نسبت جرمی ثابت ساخته می‌شود. د) هر محلول حتما مایع است.
۲) اگر ۲۰ گرم نمک در ۸۰ گرم آب حل شود، درصد جرمی نمک در محلول چند درصد است؟ الف) ۱۶٪ ب) ۲۰٪ ج) ۲۵٪ د) ۸۰٪
۳) نوشابه گازدار را باز می‌کنیم و کمی گرم می‌شود. کدام گزینه درباره گاز حل‌شده در آن درست‌تر است؟ الف) انحلال‌پذیری گاز در آب با گرم شدن بیشتر می‌شود و گاز کمتر خارج می‌شود. ب) گرم شدن روی انحلال‌پذیری گاز اثری ندارد. ج) با گرم شدن، انحلال‌پذیری گاز کمتر می‌شود و گاز سریع‌تر خارج می‌شود. د) گاز حل‌شده به ماده جامد تبدیل می‌شود.
۴) در یک نمونه، اتم‌های A و B با نسبت ثابت ۱ به ۲ به هم پیوند خورده‌اند و ماده‌ای یکنواخت ساخته‌اند. این نمونه چیست؟ الف) عنصر ب) ترکیب ج) مخلوط ناهمگن د) آلیاژ
۵) برنج آلیاژی از مس و روی است. کدام گزینه درست است؟ الف) برنج یک عنصر است، چون از فلز ساخته شده است. ب) برنج یک ترکیب با نسبت ثابت همیشه است. ج) برنج مخلوطی همگن از دو فلز است و خواصش با مس و روی خالص متفاوت است. د) برنج مخلوطی ناهمگن است و اجزایش با چشم دیده می‌شوند.
کلید: ۱) ج) ترکیب از دو یا چند عنصر با نسبت جرمی ثابت ساخته می‌شود. ۲) ب) ۲۰٪؛ چون جرم کل محلول ۱۰۰ گرم است و ۲۰ گرم از ۱۰۰ گرم یعنی ۲۰٪. ۳) ج) با گرم شدن، انحلال‌پذیری گاز کمتر می‌شود و گاز سریع‌تر خارج می‌شود. ۴) ب) ترکیب؛ چون پیوند شیمیایی و نسبت ثابت دارد. ۵) ج) برنج مخلوطی همگن از دو فلز است و خواصش با مس و روی خالص متفاوت است.
مثال مشابه:
اگر ۵ گرم شکر در ۴۵ گرم آب حل شود، جرم کل محلول ۵۰ گرم است؛ پس درصد جرمی شکر ۱۰٪ می‌شود.
اگر می‌خواهی بیشتر یاد بگیری:
از خانه چند مثال برای عنصر، ترکیب، مخلوط همگن و مخلوط ناهمگن پیدا کن و بنویس چرا در آن دسته قرار می‌گیرند.
یادآوری ایمنی:
برای آزمایش با مواد شیمیایی یا محلول‌ها، بدون اجازه معلم کار نکن و هیچ ماده‌ای را نچش.
