علت جزر و مد چیست؟

راهنمایی کوتاه: جزر و مد به دلیل نیروی گرانش ماه و خورشید روی آب‌های اقیانوس‌ها ایجاد می‌شود.

گام‌به‌گام:

• ۱) زمین و ماه به دور یکدیگر می‌چرخند و نیروی جاذبه (گرانش) بین آن‌ها وجود دارد.
• ۲) نیروی گرانش ماه، آب اقیانوس‌ها را به سمت خود می‌کشد و باعث برآمدگی آب (مد) در قسمتی از زمین که رو به ماه است می‌شود.
• ۳) در طرف مقابل زمین نیز برآمدگی دیگری از آب ایجاد می‌شود که به دلیل نیروی گریز از مرکز است (زیرا زمین و ماه حول مرکز مشترک می‌چرخند).
• ۴) خورشید نیز تأثیر دارد اما چون دورتر است، نیروی گرانش آن کمتر از ماه است.
• ۵) وقتی ماه و خورشید در یک راستا باشند (ماه نو یا ماه کامل)، نیروها جمع می‌شوند و مدهای بزرگ‌تری به نام «مد بهاری» ایجاد می‌کنند.
• ۶) وقتی ماه و خورشید زاویه قائمه بسازند، نیروها تا حدی خنثی می‌شوند و مدهای کوچک‌تری به نام «مد خیزی» رخ می‌دهد.

پاسخ نهایی: علت اصلی جزر و مد، نیروی گرانش ماه و در درجه دوم نیروی گرانش خورشید بر آب‌های اقیانوس‌هاست. این نیروها باعث بالا آمدن آب (مد) در دو سمت زمین و پایین رفتن آن (جزر) در مناطق دیگر می‌شوند.

مثال مشابه: مانند وقتی که یک آهنربا را نزدیک براده‌های آهن می‌گیری و آن‌ها را به سمت خود می‌کشد. ماه هم مانند یک آهنربای غول‌پیکر است که آب اقیانوس را به سمت خود می‌کشد.

اگر می‌خواهی بیشتر یاد بگیری: می‌توانی نقشه‌ای از زمین بکشی و موقعیت ماه را نسبت به آن نشان دهی. سپس با دو تکه خمیر بازی، برآمدگی‌های آب را در دو سمت زمین مدل‌سازی کنی تا بهتر متوجه شوی.