راهنمایی کوتاه: حوضه آبریز منطقهای است که آب باران و برف در آن جمع میشود و به یک رودخانه یا دریاچه میریزد.
گامبهگام:
- ۱) تصور کن روی یک تپه ایستادهای و باران میبارد.
- ۲) آب باران روی زمین جاری میشود و به سمت پایین تپه حرکت میکند.
- ۳) تمام آبی که از دامنههای تپه جمع میشود، در پایینترین نقطه به یک جوی یا رود کوچک میریزد.
- ۴) منطقهای که آب آن به آن جوی یا رود میریزد، حوضه آبریز آن رود است.
- ۵) در مقیاس بزرگتر، حوضههای آبریز میتوانند بسیار وسیع باشند و چندین رودخانه را شامل شوند که در نهایت به یک دریا یا اقیانوس میریزند.
- ۶) مرز بین دو حوضه آبریز را "خط تقسیم آب" مینامند که معمولاً در بلندترین نقاط منطقه (مانند قله کوهها) قرار دارد.
پاسخ نهایی: حوضه آبریز (یا حوزه آبخیز) به تمام زمینهایی گفته میشود که آبهای سطحی (مانند باران و ذوب برف) در آنها جاری میشود و در نهایت به یک رودخانه، دریاچه، دریا یا اقیانوس مشخص میریزد. هر رودخانه حوضه آبریز مخصوص به خود را دارد.
مثال مشابه: حوضه آبریز رود کارون در ایران را در نظر بگیر. بارانی که در رشتهکوههای زاگرس میبارد، از دامنهها سرازیر میشود، به رودخانههای کوچک و سپس به کارون میریزد و در نهایت به خلیج فارس میرسد. تمام منطقهای که آبهایش به کارون میریزد، حوضه آبریز کارون است.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: روی نقشه ایران، حوضههای آبریز اصلی مانند حوضه آبریز دریای خزر، حوضه آبریز خلیج فارس و دریای عمان، و حوضههای داخلی (مانند حوضه دریاچه ارومیه) را پیدا کن. ببین مرزهای این حوضهها چگونه با رشتهکوهها منطبق است.