راهنمایی کوتاه: رنگ آبی-سیاه در آزمایش لوگول نشاندهنده وجود نشاسته است.
گامبهگام:
- ۱) لوگول (محلول ید) یک معرف شیمیایی است که برای شناسایی نشاسته به کار میرود.
- ۲) وقتی لوگول به مادهای حاوی نشاسته اضافه شود، رنگ آن به آبی-سیاه یا بنفش تیره تغییر میکند.
- ۳) در آزمایش شما: سیبزمینی و نان رنگ آبی-سیاه دادند. پس هر دو حاوی نشاسته هستند.
- ۴) خیار رنگش تغییر نکرد. پس نشاسته قابلتشخیصی در آن وجود ندارد (یا مقدار آن بسیار کم است).
- ۵) نشاسته یک نوع کربوهیدرات پیچیده (پلیساکارید) است که در گیاهان به عنوان ذخیره انرژی ساخته میشود.
- ۶) نتیجه کلی: سیبزمینی و نان (که از گندم تهیه میشود) منابع غنی نشاسته هستند. خیار بیشتر از آب و قندهای ساده تشکیل شده و نشاسته ذخیرهشده قابلمشاهدهای ندارد.
پاسخ نهایی: نتیجه میگیریم که سیبزمینی و نان حاوی نشاسته (یک نوع کربوهیدرات ذخیرهای) هستند، اما برش خیار در این آزمایش نشاسته قابلتشخیصی نشان نداد. ارتباط آن با کربوهیدرات این است که لوگول مخصوص شناسایی کربوهیدرات پیچیده «نشاسته» است، نه سایر کربوهیدراتها مانند قندهای ساده.
مثال مشابه: اگر همین آزمایش را روی موز (نرسیده)، برنج پخته و کاهو انجام دهیم، موز و برنج احتمالاً رنگ آبی-سیاه میگیرند (نشاسته دارند)، اما کاهو ممکن است تغییر رنگ واضحی نشان ندهد.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: میتوانی آزمایش را روی مواد دیگر مانند سیب، هویج، نان سفید و نان سبوسدار هم امتحان کنی و نتایج را مقایسه کنی. دقت کن که لوگول را با احتیاط و تحت نظارت بزرگتر استفاده کنی.
یادآوری ایمنی: لوگول یک ماده شیمیایی است. از تماس آن با پوست و چشم خودداری کن و پس از آزمایش دستهایت را بشوی. آزمایش را در محیطی با تهویه مناسب انجام بده.
