راهنمایی کوتاه: انرژی برقآبی یکی از پاکترین و قدیمیترین روشهای تولید برق است که از نیروی آب استفاده میکند.
گامبهگام:
- ابتدا یک سد روی رودخانه ساخته میشود تا آب را پشت خود جمع کند و یک مخزن یا دریاچه مصنوعی ایجاد کند.
- آب جمعشده در پشت سد، انرژی پتانسیل گرانشی زیادی دارد (یعنی در ارتفاع بالایی قرار دارد).
- وقتی دریچههای سد باز میشوند، آب با فشار زیاد از طریق لولههای بزرگ به سمت پایین جریان مییابد.
- این آب پرسرعت به توربینهای مخصوصی برخورد میکند و آنها را میچرخاند.
- توربین به یک ژنراتور متصل است. چرخش توربین، ژنراتور را میچرخاند و در نتیجه برق تولید میشود.
- برق تولیدشده از طریق خطوط انتقال به شهرها و خانهها فرستاده میشود.
پاسخ نهایی: انرژی برقآبی (هیدروالکتریک) انرژی الکتریکی است که از تبدیل انرژی جنبشی و پتانسیل آب جاری (مانند آب پشت سدها یا رودخانهها) به دست میآید. این روش تولید برق، تجدیدپذیر و کمآلاینده است.
مثال مشابه: فکر کن یک چرخآب قدیمی را در کنار نهر آب دیدهای. آب نهر به پرههای چرخ برخورد میکند و آن را میچرخاند. نیروگاه برقآبی هم شبیه همان است، اما در مقیاس بسیار بزرگتر و با توربینهای پیشرفتهتر که برق تولید میکنند.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: میتوانی دربارهی مزایا (مانند پاک بودن و ذخیرهسازی آب) و معایب (مانند تأثیر بر محیط زیست رودخانه و جابهجایی ساکنان محلی) نیروگاههای برقآبی تحقیق کنی. همچنین میتوانی نام برخی از سدهای معروف ایران مانند «سد کارون ۳» یا «سد دز» را جستجو کنی و ببینی چگونه برق تولید میکنند.
یادآوری ایمنی: سدها و نیروگاههای برقآبی محلهای کاری بسیار خطرناکی هستند. از نزدیک شدن به این مناطق بدون اجازه و همراهی بزرگسالان خودداری کن.