تشخیص آرایه ادبی در جمله

راهنمایی کوتاه: در این جمله، ویژگی‌های یک چیز به چیز دیگر نسبت داده شده است.

گام‌به‌گام:

• ۱) جمله را با دقت بخوانیم: «پرهای طاووس چونان برگ خزان دیده می‌ریزد و دوباره می‌روید.»
• ۲) به کلمه «چونان» توجه کنیم. این کلمه نشان‌دهنده شباهت است.
• ۳) ببینیم چه چیزی به چه چیزی شبیه شده است: «پرهای طاووس» به «برگ خزان» شبیه شده است.
• ۴) ویژگی‌های «برگ خزان» چیست؟ می‌ریزد و دوباره می‌روید.
• ۵) این ویژگی‌ها (ریختن و دوباره روییدن) به «پرهای طاووس» نسبت داده شده است.
• ۶) وقتی ویژگی‌های یک چیز (غیرانسان) را به چیز دیگر (غیرانسان) نسبت دهیم، آرایه «تشبیه» به کار رفته است. در اینجا هر دو طرف تشبیه (طاووس و برگ) غیرانسان هستند.

پاسخ نهایی: آرایه به کار رفته در این عبارت تشبیه است. «پرهای طاووس» به «برگ خزان» تشبیه شده است و وجه شبه آن‌ها «ریختن و دوباره روییدن» است.

مثال مشابه: «ابر مانند گریه‌کنان از آسمان گذشت.» در این مثال «ابر» به «گریه‌کنان» (انسان) تشبیه شده که آرایه «تشبیه» است، اما چون یکی از طرفین انسان است، به آن «تشبیه انسانی» یا «تشخیص» هم می‌گویند. در سؤال شما، چون هر دو طرف غیرانسان بودند، فقط «تشبیه» است.

اگر می‌خواهی بیشتر یاد بگیری: سعی کن برای جمله‌های دیگر کتاب درسی‌ات آرایه‌های ادبی را پیدا کنی. می‌توانی از معلمت بخواهی تمرین‌های بیشتری در این زمینه به تو بدهد.