ابتدا جمله را تحلیل میکنیم: «خارکش پیری با دلق درش پشته ای خار همی برد به پشت»
واژهها و نقش آنها:
- خارکش پیری: خارکش (صفت) + پیری (موصوف)
- با: حرف اضافه
- دلق: موصوف
- درش: صفت
- پشتهای خار: پشتهای (ممیز) + خار (ممیزٌعنه)
- همی برد: فعل مضارع
- به پشت: جار و مجرور
راهنمایی کوتاه: در این جمله، واژهها نقشهای مختلفی دارند.
گامبهگام:
۱) ابتدا واژهها را جدا کرده و نقش هر یک را مشخص میکنیم.
۲) واژه «خارکش پیری» یک ترکیب وصفی است.
۳) «با» حرف اضافه است که به همراه «دلق درش» ترکیب وصفی دیگری میسازد.
۴) «پشتهای خار» نشاندهنده مقدار خار است.
۵) «همی برد» فعل جمله است که در زمان مضارع استمراری به کار رفته است.
۶) «به پشت» یک ترکیب جار و مجرور است که مفهوم حرکت به سمت پشت را میرساند.
پاسخ نهایی: در این جمله، انواع نقشهای دستوری مانند صفت، موصوف، حرف اضافه، ممیز و ممیزٌعنه، و جار و مجرور دیده میشود.
مثال مشابه: «مردی با لباس کهنه دستهای گل به دست داشت.» در این جمله نیز ترکیبهای وصفی و جار و مجرور دیده میشود.