راهنمایی کوتاه: مخلوط همگن یکنواخت است و اجزایش دیده نمیشوند؛ مخلوط ناهمگن یکنواخت نیست و اجزایش دیده میشوند.
گامبهگام:
- ۱) اول ببین آیا همه جای مخلوط یک رنگ و یک حالت دارد یا نه.
- ۲) اگر همه جای آن یکنواخت بود و ذرهها را با چشم نمیدیدی، مخلوط همگن است.
- ۳) اگر قسمتهای مختلف آن فرق داشت یا ذرهها دیده میشدند، مخلوط ناهمگن است.
- ۴) به روش جدا شدن فکر کن: در همگن جداسازی سختتر است؛ در ناهمگن راحتتر.
- ۵) یادت باشد هر دو مخلوطاند و با روشهای فیزیکی جدا میشوند.
پاسخ نهایی:
- مخلوط همگن: اجزای آن کاملاً یکنواخت پخش شدهاند و در همه جا ترکیب یکسان است. مثل آب و نمک، آب و شکر، هوا.
- مخلوط ناهمگن: اجزای آن یکنواخت پخش نشدهاند و میتوانی بخشهای مختلف را ببینی. مثل آب و روغن، آب و شن، سالاد.
- شباهتها: هر دو از دو یا چند ماده ساخته شدهاند، بین اجزا واکنش شیمیایی جدید رخ نمیدهد، و معمولاً با روشهای فیزیکی مثل صاف کردن، سرریز کردن یا تبخیر جدا میشوند.
- تفاوت مهم: در همگن فقط یک بخش همسان دیده میشود؛ در ناهمگن دو یا چند بخش متفاوت دیده میشود.
مثال مشابه: اگر شکر را در آب بریزی و هم بزنی، شربت یکنواخت میشود؛ پس همگن است. اما اگر ماسه را در آب بریزی، دانههای ماسه تهنشین میشوند و مخلوط ناهمگن است.
اگر میخواهی بیشتر یاد بگیری: به مخلوطهای اطرافت نگاه کن؛ مثلاً شیر، آب پرتقال طبیعی، خاک باغچه یا هوا. ببین کدامها یکنواختاند و کدامها ذرههای جدا دارند.
